8 зертханалық жұмыс Желілік хаттамаларды оқу №1 бөлім Жұмыстың мақсаты



жүктеу 220.76 Kb.
Дата31.03.2016
өлшемі220.76 Kb.
: books -> 121212 -> lab
books -> Сайтының кітапханасынан иманның алты тірегі
books -> «ТӨрт қАҒида» түсіндірмесі Шейх Солих әл-Фәузан
books -> Европа Америка Австралия Литературно-библиографический справочник
books -> 100 великих спортсменов
books -> Что такое быть веганом
lab -> 5 зертханалық жұмыс Физикалық интерфейс. Желілік адаптерлер. Сабақтың мақсаты
lab -> 1 зертханалық жұмыс Тақырыбы: Ақпаратты алғашқы өңдеудің материалдық модульдік жүйесі. Жұмыстың мақсаты

8 зертханалық жұмыс



Желілік хаттамаларды оқу
1 бөлім

1. Жұмыстың мақсаты

Желілік утилиттер және оларды ipconfig.утилиттерін пайдалана отырып жергілікті желілер мен Internet желілеріне қосылу үшін баптауларын Анықтауда пайдалану. Internet желісінің мүмкін – уақытша мінездемелерін ping утилиттерін пайдалану арқылы зерттеу. Internet желісінің топология фрагменттерін tracert. утилиттерін пайдалану арқылы зерттеу. ІР территориялық желілерін Smart Whois бағдарламалық өнімінінің көмегімен табу.

HTTP тапсырыстарын - GET, HEAD және POST әдістерімен қалыптастырып, сонымен қатар алынған HTTP жауаптарын саралауға үйрену.
2. Зертханалық жұмысты орындауға арналған әдістемелік нұсқау
2.1. ІР желілеріндегі адресация

2.1.1. Адрес типтері: физикалық (МАС- адреа), желілік ( ІР – адрес) және белгілік (DNS-атауы)

TCP/IP желісіндегі әрбір компьютердің үш деңгейлі адресі бар:

Түйнектің жергілікті адресі, технологиямен анықталатын, оның көмегімен жеке желі құрастырылған, берілген түйін осыған енеді. Жергілікті желіге ентін түйіндер үшін, бұлар МАС – желілік адаптер адресі немесе маршутизатордың портының адресі, мысалы, 11-А0-17-3D-BC-01. Бұл адрестер құрылғының өндірушілері болып тағайындалады және ерекше адрестер болып саналады, өйткені бір ортатан басқаралады. Барлық жергілікті желілердің технологиялары үшін МАС- адрес 6 байт форматы бар: үлкен 3 байт - өндіруші фирманың идентификатор, ал кішкентай 3 байт ерекше түрде банктің өзімен тағайындалады.

ІР – адрес, 4 байттан тұрады, мысалы, 109.26.17.100. Бұл адрес желілік деңгейде пайдаланылады. Ол әкімшілікпен компьютен мен маршрутизаторлар кезінде тағайындалады. ІР – адрес екі бөлікиен тұрады: желінің номері мен түйнектің номері. Желінің номерін егер Internet құрама бөлігі ретінде жұмыс істеуі керек болса, әкімгер өзі еркін түрде таңдалуы тиіс, немесе Internet (Network Information Center, NIC) арнайы бөлімшесінің ұсынуымен тағайындалады. Әдетте Internet қызметінің провайдерлері NIC бөлімшелерінен адрестер диапазонын алады, ал кейін оны өзінің абоненттерінің арасында бөледі. ІР хаттамасындағы түйнек номері түйнектің жергілікті адресінен тәуелсіз тағайындала береді. ІР – адрестің желінің номері және түйнектің номеріне бөлінуі – иілгіш, және бұл өрістер арасындағы шекаралар еркін түрде тағайындала алады. Түйнек ІР – желілерге ене алады. Бұндай жағдайда түйнек желілік байланыс саны бойынша бірнеше ІР - адрестері бола алады. Осылайша, ІР- адрес жеке компьютерді немесе маршрутизаторды емес, бір желілік қосқышты сипаттайды.

Белгілік иденфикатор – атауы, мысалы, SERV1.IBM.COM. Бұл адрес әкімгермен тағайындалып, бірнеше бөліктерден тұрады, мысалы, машинаның атауы, ұйымның атауы, доменнің атауы. Бұндай адрес, DNS- атауы деп те аталып, қолданбалы деңгейде қолданылады, мысалы, FTP немесе telnet хаттамаларында.

2.1.2. IP-адрестерінің негізгі үш класы

ІР – адрес 4 байт ұзындығы бар және әрбір байттың мәнін нүктемен бөлінген ондық формасында ұсынатын төрт сан түрінде жазылады, мысалы:


128.10.2.30 – адрестің ұсынатын әдеттегі ондық форма,

10000000 00001010 00000010 00011110 – осы адресті ұсынатын қосаралнған формасы.

Ары қарай желінің класына байланысты ІP-адресі көрсетілген. .

Класс А


0

N желі

N түйнектің

Класс В

1

0

N желінің

N түйнектің

Класс С

1

1

0

N желінің

N түйнектің 

Класс D

1

1

1

0

multicast тобының адресі

Класс Е

1

1

1

1

0

резертелген

Адрес екі логикалық бөліктен тұрады – желінің номері және желідегі түйнектің номері. Адрестің қай бөлігі желінің номеріне, ал қай бөлігі түйнектің номерне жататынын адрестің бірінші биттернің мәнімен анықталады:

Егер адрес 0 басталса, онда желі А класына жатады, және желінің номері бір байтты қамтиды, қалған үш байт желідегі түйнектің номері ретінде интерпретацияланады. А класының желілері 1-ден 126 дейін номерлері болады.( 0 номері қолданылмайды, ал 127 арнайы мақсаттар үшін қалдырылған, бұл туралы төменіректе айтылған.) А класының желілерінде түйнектер саны 216 көп болуы тиіс, бірақ 224 аспауы тиіс.

Егер адрестің екі биті 10 тең болса, онда В класына жатады және 28 - 216 санды түйнекті орташа өлшемді желі болып келеді. В класының желілеріне және түйнектің адресіне 16 биттен, яғни 2 байттан бөлінеді.

Егер адрес 110 тізбектемесінен басталса, онда бұл түйнегінің саны 28 аспайтын С класының желісі. Желінің адресіне 24 бит, ал түйнектің адресіне 8 бит бөлінеді.

Егер адрес 1110 тізбектемесінен басталса, онда ол D класының адресі болып келіп,ерекше multicast топтық адресін білдіреді. Егер плакатта тағайындау адрес ретінде D класы көрсетілсе, онда бұндай пакетті осындай адрес берілген түйнектер алуы тиіс.

Егер адрес 11110 тізбектемесінен басталса, онда ол Е класының адресі, ол болашақ қолданыстар үшін сақталған.

Сызбада әрбір желінің класына сай келетін желі номерлерінің диапазондары келтірілген.


Класс

Ең кішкентай адрес

Ең үлкен адрес 

A

01.0.0

126.0.0.0 

B

128.0.0.0

191.255.0.0 

C

192.0.1.0.

223.255.255.0 

D

224.0.0.0

239.255.255.255 

E

240.0.0.0

247.255.255.255 

2.1.3. IP-адресіндегі белгілік адрестердің суреттелуі:DNS қызметі

DNS (Domain Name System)бұл Internet желісіндегі түйнектерді идентификациялау үшін иерархиялық жүйені қолдайтын бөлінген мәліметтер базасы. DNS қызметі ІР – адресін түйнектің белгілі белгілік атауы бойынша автоматты іздеу үшін арналған. DNS спецификациясы RFC 1034 және 1035. стандарттарымен анықталады. DNS өзінің ІР адресіндегі компьютерлердің атауларын көрсететін өзінің сұлбаларының статистикалық конфигурацияларын талап етеді.

DNS хаттамасы қолданбалы деңгейдің қызметтік хаттамасы болып келеді. Бұл хаттама симметриялық емес – онда DNS серверлері және DNS клиенттері анықталады. DNS серверлері белгілік атаулар және ІР адрестерінің сәйкестігі туралы мәліметтер базасының бөлінген бөлігін сақтайды. Бұл мәліметтер базасы Internet желісінің әкімшілік домендері бойынша бөлінген. DNS серверінің клиенттері өзінің әкімшіілк домені DNS серверінің ІР адресін біледі және ІР хаттамасы бойынша тапсырыс береді, онда белгілі белгілік атауларды хабарлап, және оған сәйкес ІР адресін қайтаруды сұрайды.

Егер сұралған сәйкестік туралы мәліметтер берілген DNS сервер базасында сақталса, онда ол дереу клиентке жауап жібереді, егер жоқ болса, онда ол басқа доменнің DNS серверіне тапсырыс жібереді. Ол өзі тапсырысты өңдейді немесе оны басқа DNS серверге бере алады. Барлық DNS серверлер иерархиялық түрде қосылған, Internet желісінің домендер иерархиясына сәйкес. Клиент осы серверлер атауын керекті суреттеулерді тапппайынша сұрауын тоқтатпайды. Бұл үрдіс атау серверлерінің тапсырыстың ұсынған ақпараттарын кэшерлеу арқылы жылдамдатылады. Клиенттік компьютерлер өзінің жұмыстарының сенімділігін жоғарылату үшін ІР адрестерінің бірнеше DNS серверлерін пайдалана алады.

DNS мәліметтер базасының құрылымы ағаш сияқты, онда әрбір доменнің (ағаш түйнегі) өзінің атауы және доменшелері болады, оны домендік атаулар кеңістігі деп атайды. Доменнің атауы оның осы мәліметтер базасында ата – аналық доменге қатыстының жағдайынт иденфикациялайды, және атаулардағы нүктелер доменнің түйнектеріне сай келетін бөліктерді бөледі.

DNS мәліметтер базасының түбірі Internet Network Information Center орталығымен басқарылады. Жоғары деңгейдің домендері әрбір ел үшін, сонымен қатар ұйымдастырушылық негізде тағайындалады. Бұл домендердің атаулары ISO 3166 халықаралық стандартты ұстану керек. Елдерді белгілеу үшін үшәріптік және екіәріптік аббревиатуралар пайдаланылады, ал әртүрлі ұйымдар үшін келесі аббревиатуралар пайдаланылады:


com – коммерциялық ұйымдар (мысалы, microsoft.com);

  • edu – білім беру (мысалы, mit.edu);

  • gov – үкімет ұйымдары (мысалы, nsf.gov);

  • org – коммерциялық емес ұйымдар (мысалы, fidonet.org);

  • net – желілерді қолдайтын ұйымдар (например, nsf.net).

Әрбір DNS домендер жеке ұйыммен әкімшілік етіледі, олар әдетте өздерінің домендерін доменшелерге бөледі және бұл доменшелерді әкімшілік ету қызметін басқа ұйымдарға береді. Әрбір доменнің өзіндік ерекше атауы болады, ал әрбір доменшелер өздерінің домендерінің ішінде ерекше аталады. Доменнің атауы 63 белгіге дейін жетуі мүмкін. Internet желісіндегі әрбір хост өзінің толық домендік атауымен анықталады, (fully qualified domain name, FQDN), онда барлық домендердің атауы хостан түбірге дейінгі бағыт бойынша енеді. DNS – атауының толық үлгісі:


server.aics.acs.cctpu.edu.ru

2.1.4. Желі түйнектерінің IP-адрестер – DHCP хаттамасы тағайындау үрдісін автоматизациялау.

IP-адрес желінің әкімгерімен қолмен тағайындала алады. Бұл әкімгер үшін жалықтыратын процедура. Жағдай пайдаланушылардың өздерінің компьютерлерін интер желіде жұмыс істеуі үшін конфигурациялауларына қажетті білімі болмағандықтан, әкімгерлердің көмегіне жүгінетіндіктен қиындатылады.

Dynamic Host Configuration Protocol (DHCP) хаттамасы әкімгерді осы мәселелерден босату үшін жасалынған. DHCP негізгі тағайындалуы ІР адрестерінің динамикалық тағайындалуы болып отыр. Әйтседе, динамикалықтан басқа DHCP адрестердің қолымен және автоматтық статистикалық тағайындалуының қарапайым тәсілдерін ұстана алады.

Адрестерді қолмен тағайындау процедурасында DHCP серверге ІР адрестердің физикалық адрестерге сәйкестігі немесе клиенттердің басқа идентификаторларына сәйкестігі туралы ақпаратты беретін әкімгер белсенді қатысады. Бұл адрестер клиенттердің тапсырысына жауаптары ретінде DHCP серверге хабарланады.

Автоматтық статистикалық тәсілде DHCP сервер оператордың көмегінсіз ІР адрестерінің құрамындағы жиынтықтарынан ІР адресін (клиенттің конфигурациясының басқа параметрлері мүмкін) тағайындайды. Тағайындалатын адрестер жиынтығының шекарасын әкімгер DHCP серверін конфигурациялау кезінде тапсырады. Клиенттің идентификаторымен және ІР адресінің арасында, қолмен тағайындау кезіндегідей, тұрақты сәйкестілік бар болады. Ол клиенттке ІР адресінің DHCP сервермен алғаш тағайындалған кезінде орнатылады. Барлық келесі тапсырыстарда сервер сол баяғы ІР адресті қайтарады.

DHCP сервер адрестерді динамикалық бөлген кезде клиентке адресті шектелген уақытқа береді, бұл ІР адресті басқа компьютерлердің қайта падалануына мүмкіндік береді. Адрестерді динамикалық бөлу ІР – желіні құруға мүмкіндік береді, ондағы түйнектер саны ІР адрестер әкімгерінің тағайындауындағы түйнектер санын әлдеқайда жоғары.


2.2. Желілік диагностиканың жүйелік утилиттері

2.2.1. ipconfig утилиты

ipconfig (IP configuration) утилиті Windows операциондық жүйесі үшін ІР хаттамасын баптауға арналған. Берілген зертханалық жұмыста осы утилит тек жергілікті желі бойынша қосу туралы ақпаратты алу үшін ғана пайдаланылады. Осы ақпаратты алу үшін «Пуск» ® «Выполнить» ® cmd орындаңыз және бұйрықтық жолда енгізіңіз:

ipconfig /all

«Адаптер Ethernet Подключение по локальной сети» бөлімінде берілген зертханалық жұмыс үшін «DHCP», «IP-адрес» және «DNS-серверлер» өрістері қажет болады.



2.2.2. ping утилиті

ping (Packet Internet Groper) утилиті желіні соңына қалдыру үшін пайдаланылатын, және нақты машинаның жауап беруін еркінен тыс жасатуға қызмет ететін ең негізгі құралдардың бірі. Ол ТСР/ІР бағдарламаларының жұмыстарын жойылған машиналарда, жергілікті желідегі құрылғылар адресін, жойылған желілік құрылғының адресімен маршрутын анықтауға мүмкіндік береді. ping командасында маршрутизациялау жүйесі адрестерді кеңейту сұлбалары және желілік шлюздер қатысады. Бұл зондирленетін машинада серверлік үрдістердің болуын талап етпейтін төмен деңгейлі утилит, сондықтан тапсырыс беру кезіндегі сәтті нәтиже қандай да болмасын жоғары деңгейлі сервистік бағдарламалар орындады дегенді білдірмейді, бұл желінің жұмыс жағдайында тұрып, зондирленетін машинаның қорегі қосылып тұрғанын, машинаның жұмыс істемей қалғанын білдіреді.


Windows ping утилиті комплектінде жабдықтағыш (поставка) болады және бұйрықтық (командная строка) жолдан жіберілетін бағдарлама. ping утилитінің тапсырысы ICMP (Internet Control Message Protocol) хаттамасы бойынша беріледі. Осындай тапсырысты алып адресатта ІР хаттамасын іске асыратын бағдарламалық жасау дереу жаңғырық – жауап жібереді. Жаңғырық – тапсырыстар берілген санды бір рет жібереді (кілт - n). Аяқталған соң 4 тапсырыс беріледі, одан кейін статистикалық мәліметтер шығарылады. Назар аударыңыз: ping утилитінен хакерлік шабуыл басталатындықтан, кейбір серверлер қауіпсіздік мақсатында жаңғырық-жауаптарды жібермеуі мүмкін (мысалы, www.microsoft.com). Босқа күтпеңізде, үзу бұйрығын енгізіңіз (CTRL+C).

Бұйрық форматы: ping [-t][-a][-n][-l][-f][-i TTL][-v TOS]

[-r][][имя машины][[-j списокУзлов]|[-k списокУзлов]][-w]



ping утилитінің параметрлері

Кілттер

Қызметі

-t

үзу бұйрығына дейін көрсетілген түйнекке пакеттерді жөнелту

-a

түйнектер аатулары бойынша адрестерді анықтау

-n

анықталатын сұраныстар саны

-l

жөнелту буферінің өлшемі

-f

пакетті фрагментациялауды болдырмайтын жалаушаны орнату

-i TTL

пакеттің өмір уақытын беру (өріс "Time To Live")

-v TOS

қызмет типінің тапсырмасы (өріс "Type Of Service")

-r

көрсетілген ауысулар санына арналған маршруттарды жазу

-s

көрсетілген ауысулар санына арналған уақытты мөрлеу

-j түйнектер тізімі

түйнектер тізімі бойынша маршрутты еркін таңдау

-k түйнектер тізімі

түйнектер тізімі бойынша маршрутты қатаң таңдау

-w интервал

әрбір жауапты миллисекундтарда күту интервалы

Тәжірибеде бұйрық форматындағы көптеген опцияларды түсіруге болады, онда бұйрықтық жолда болуы мүмкін: түйнектің ping атауы (қосылуы туралы ақпаратты шығару үшін опция – t пайдаланылады; n – рет ақпаратын шығару үшін опция n рет саны пайдаланылады).

Үлгі:

ping –n 20 peak.mountin.net


Обмен пакетами с peak.mountin.net [207.227.119.2] по 32 байт:

Превышен интервал ожидания для запроса.

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=734мс TTL=231

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=719мс TTL=231

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=688мс TTL=231

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=704мс TTL=231

Превышен интервал ожидания для запроса.

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=719мс TTL=231

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=1015мс TTL=231

Превышен интервал ожидания для запроса.

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=703мс TTL=231

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=688мс TTL=231

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=782мс TTL=231

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=688мс TTL=231

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=688мс TTL=231

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=688мс TTL=231

Превышен интервал ожидания для запроса.

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=687мс TTL=231

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=735мс TTL=231

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=672мс TTL=231

Ответ от 207.227.119.2: число байт=32 время=704мс TTL=231

 

Статистика Ping для 207.227.119.2:



Пакетов: отправлено = 20, получено = 16, потеряно = 4 (20% потерь),

Приблизительное время передачи и приема:

наименьшее = 672мс, наибольшее =  1015мс, среднее =  580мс

Назар аударыңыз: әрбір сұралған түйнектен жауап алуда TTL мәні шығарылады, бұл осы өрістің бастапқы мәніне тең, маршрутизаторлар санына азайтылған, осы арқылы пакет өтті. Маршрутизаторлардың сұралатын түйнектерге дейін санын анықтау үшін, TTL бастапқы мәнінен TTL алынған мәнін алу қажет. TTL-дың бастапқы мәні әртүрлі компьютерлерде әртүрлі болуы мүмкін, сондықтан сұралатын түйнекке дейін маршрутизаторлар санын анықтау үшін TTL мәнін рing бұйрығының параметрлерінде беру қажет.

Үлгі: ping –i 200 mail.ru

TTL-дың бастапқы параметрлерінің өзгеруі TTL-дың соңғы мағынасының өзгеруіне әкелмеген жағдайда, пакет өткен маршрутизатолардың санын анықтау үшін tracert утилитін пайдалану қажет.

ping –a mail.ru атты түйнегінің ІР – адресін анықтау үлгісі

mail.ru [194.67.57.23] 32 байт бойынша пакеттерімен алмасу: …
2.2.3. Tracert утилиті
Tracert утилиті өзінің тайғайындалған пунктіне жету жолында ІР – пакеттің өтетін шлюздердің тізбектелуін анықтауға мүмкіндік береді. Мұндай командалардың жүйелік әкімгерлермен өте сирек қолданылатын опциялары бар.

Команда форматы: tracert машина атауы

Әдеттегідей машина атауы белгілік немесе сандық формада беріле алады. Шығатын ақпарат бірінші шлюздан бастап, тағайындалған пукттен аяқталған машиналар тізімінен тұрады. Сонымен қатар, әрбір шлюздің өту уақыты толық көрсетілген.



Үлгі:

tracert peak.mountin.net

peak.mountin.net [207.227.119.2] маршрутын трассировкалау

смаксималды секіру саны 30:



if
!supportEmptyParas]--> endif
]-->



Пакет 1

Пакет 2

Пакет 3

DNS-түйнек аты және (немесе) оның IP-адресі

1

<10 мс

<10 мс

<10 мс

SLAVE [192.168.0.1]

2

<10 мс

<10 мс

<10 мс

gw.b10.tpu.edu.ru [195.208.164.2]

3

<10 мс

<10 мс

<10 мс

195.208.177.62

4

<10 мс

<10 мс

<10 мс

news.runnet.tomsk.ru [195.208.160.4]

5

<10 мс

<10 мс

16 ms

ra.cctpu.tomsk.su [195.208.161.34]

6

781 ms

563 ms

562 ms

spb-2-gw.runnet.ru [194.85.33.9]

7

547 ms

594 ms

578 ms

spb-gw.runnet.ru [194.85.36.30]

8

937 ms

563 ms

562 ms

20.201.atm0-201.ru-gw.run.net [193.232.80.105]

9

1125 ms

563 ms

547 ms

fi-gw.nordu.net [193.10.252.41]

10

906 ms

1016 ms

578 ms

s-gw.nordu.net [193.10.68.41]

11

844 ms

828 ms

610 ms

dk-gw2.nordu.net [193.10.68.38]

12

578 ms

610 ms

578 ms

sl-gw10-cop-9-0.sprintlink.net [80.77.65.25]

13

610 ms

968 ms

594 ms

sl-bb20-cop-8-0.sprintlink.net [80.77.64.37]

14

641 ms

672 ms

656 ms

sl-bb21-msq-10-0.sprintlink.net [144.232.19.29]

15

671 ms

704 ms

687 ms

sl-bb21-nyc-10-3.sprintlink.net [144.232.9.106]

16

985 ms

703 ms

765 ms

sl-bb22-nyc-14-0.sprintlink.net [144.232.7.102]

17

719 ms

734 ms

688 ms

144.232.18.206

18

891 ms

703 ms

734 ms

p1-0.nycmny1-nbr1.bbnplanet.net [4.24.8.161]

19

719 ms

985 ms

703 ms

so-6-0-0.chcgil2-br2.bbnplanet.net [4.24.4.17]

20

688 ms

687 ms

703 ms

so-7-0-0.chcgil2-br1.bbnplanet.net [4.24.5.217]

21

719 ms

703 ms

672 ms

p1-0.chcgil2-cr9.bbnplanet.net [4.24.8.110]

22

687 ms

719 ms

687 ms

p2-0.nchicago2-cr2.bbnplanet.net [4.0.5.242]

23

781 ms

703 ms

672 ms

p8-0-0.nchicago2-core0.bbnplanet.net [4.0.6.2]

24

672 ms

703 ms

687 ms

fa0.wcnet.bbnplanet.net [207.112.240.102]

25

734 ms

687 ms

688 ms

core0-s1.rac.cyberlynk.net [209.100.155.22]

26

1188 ms

*

890 ms

peak.mountin.net [207.227.119.2]

Трассировка аяқталды.
* белгісі пакеттің жоғалғанын білдіреді. Пакеттер үш – үштен әрбір түйнекке жіберіледі. Егер түйнек жауап бермесе, онда күту интервалын жоғарылату кезінде, «Тапсырыс беру үшін күту интервалы асырылған» деген хабарлама беріледі. Жауапты күту интервалы tracert командасының –w опция көмегімен өзгертіле алады.

Тracert командасы шығатын пакеттің өмір уақыты өрісін орнату арқылы жұмыс істейді, бұл уақыт пакеттің тағайындалу пунктіне жеткеніне дейін өтуі тиіс. Өмір уақыты өткен кезде ағымдағы шлюз қате туралы хабарламаны машина – түптекке (источник) жібереді. Әрбір өмір уақыты өрісінің өсуі пакетке бір шлюз артық өтуіне мүмкіндік береді.

Тracert командасы әрбір уақыты өрісінің мағынасына үш пакет жібереді. Егер аралық шлюз трафикті бірнеше маршруттар бойынша бөлсе, онда бұл пакеттер әртүрлі машинамен қайта алады. Бұндай жағдайда басылымға олардың барлығы шығарылады. Кейбір жүйелер өмір уақыты өтіп кеткен пакеттер туралы хабарлама жібермейді, ал кейбіреулері tracert командасымен күту уақыты өкенннен кейін ғана машина түптекке қайта хабарлама жібереді. Бұл шлюздер жұлдызшалар қатарымен белгіленеді. Егер нақты шлюзді анықтауға болмаса да, tracert жиіленген жағдайда өзінен кейінгі келесі маршрут түйнектерін көре алады.

Ескерту:

Ақпаратты файлға шығару үшін шығару ағымын қайта бағыттайтын белгіні «>» пайдаланыңыз. Бұл белгі ping және tracert утилиттері үшін де әділ.

Үлгі:

tracert 195.208.164.1 > tracert.txt

Маршруттың көрсетілген түйнекке дейінгі трассировкасы туралы есеп tracert.txt файлына орналастырылады.

2.2.4. Smart Whois бағдарламалық өнімі

Smart Whois бағдарламалық өнімі Internet желісінің бір желішелерінің біреуіне берілген ІР адресінің тәуелділігін пайдаланушы анықтай алуы үшін жасалынған. Сонымен қатар берілген өнім интернет қызметінің провайдерін, байланыс қызметін көрсетуге жауаптыны, оның адресін, сонымен қатар кейбір жеке ақпараттарды анықтауға мүмкіндік береді. Төменірек суретте Smart Whois бағдарламасының терезесі көрсетілген.

Жоғары жолда, ІР өрісінде DNS түйнек атауы, немесе оның ІР адресі енгізіледі. «Запрос» батырмасын басқаннан кейін өзінің ішкі мәліметтер базасын пайдалана отырып суретте көрсетілген ақпаратты генерирлайтын Whois серверімен автоматты қосылу іске асады. Терезенің сол жақ бөлігінде таңдалған компьютердің интернет желіше топтарына тәуелділігі туралы ақпарат бейнеленеді. Экранның оң жақ бөлігінде желінің берілген бөлімшесін иеленген ұйым туралы ақпарат, және осы желінің бөлімшесіне қызмет көрсететін әкімгер туралы ақпарат бейнеленеді.

1 сурет



2. HTTP ГИПЕРМӘТІНДІ БЕРУ ХАТТАМАСЫ

2.1. HTTP хаттамасы туралы жалпы ақпарат


HTTP (HyperText Transfer Protocol – гипермәтінді беру хаттамасы) World Wide Web негізі ретінде жасалынды. HTTP хаттамасы бойынша жұмыс клиент-сервер принципі бойынша өтеді: клиент бағдарламасы ТСР – сервермен қосуды орнатады (порттың стандартты номері 80) және оған НТРР – тапсырысын береді. Сервер бұл сұратуды өңдейді және клиентке HTTP жауабын береді.

2.2. HTTP тапсырысының құрылымы

HTTP тапсырыс бос жолмен бөлінген сұрату тақырыбына және сұратудың денесінен тұрады. Сұрату денесінің болмауы мүмкін. Сұратудың тақырыбы сұратудың негізгі (бірінші) жолынан және басты жолда сұратуды нақтылайтын келесі жолдардан тұрады. Келесі жолдардан Host параметрінің хабарламасы бар жол ғана міндетті болып табылады. Бірінші жолда сұратудың тақырыбы сұрату әдісінің бос орны, сұратылатын құжаттың URI (әдетте «/» белгісімен басталатын қатыстық адресі көрсетіледі) және хаттаманың нұсқасы арқылы көрсетіледі. Сұратудың қалған жолдарында параметрлер келесі форматта беріледі:

Параметрдің аты: параметрдің мағынасы

Ең қарапайым HTTP сұратудың үлгісі:

GET / HTTP/1.1 – сұрату тақырыбының бірінші жолы

Host: ya.ru - сұрату тақырыбының екінші жолы

- бос жол

Сұратудың әдістері:

GET – мәліметтерді сұрату (HTTP-тақырыптарымен бірге)

HEAD - HTTP-тақырыптарын мәліметтерсіз сұрату.

POST – мәліметтерді серверге жөнелту

POST сұратуы үшін міндетті параметрлері болып тапсырыстың денесінің типі (Content-Type) және байттардағы сұрату денелерінің ұзындығы (Content-Length) табылады.

HTTP сұратудың жиі қолданылатын параметрлері:

Connection (соединение) –Keep-Alive және close мағыналарын қабылдай алады.

Keep-Alive ("оставить в живых") берілген құжатты бергеннен кейін сервермен қосылуы үзілмейтінін және басқа да сұратуларды жіберуге мүмкін дегенді білдіреді. Браузерлердің көпшілігі Keep-Alive режимі жұмыс істейді, өйткені ол сервермен бір рет қосылуда HTML – бетін және оның суреттерін алуға мүмкіндік береді. Бір рет орнатылғаннан кейін Keep-Alive режимі бірінші қатеге дейін немесе кезектегі Connection: close сұратуындағы нақты нұсқауға дейін сақталады.

close ("закрыть") – берілген сұратуға жауаптан кейін қосылу жабылады.
User-Agent – мағынасы браузердің "кодовое обозначение" болып келеді, мысалы:

Mozilla/4.0 (compatible; MSIE 5.0; Windows 95; DigExt)

Бұл параметрде клиенттің операциялық жүйесі жиі көрсетіледі.

Accept – берілген браузердің таңдауын тәртіпте ұстайтын браузермен сүйемелденетін типтердің тізімі. Мысалы, IE5 үшін бұл параметр келесі мағыналарды құрайды:

Accept: image/gif, image/x-xbitmap, image/jpeg, image/pjpeg, application/vnd.ms-excel, application/msword, application/vnd.ms-powerpoint, */*



Referer – осы ресурске ауысқан URL.

Host – сұралатын ресурс орналасқан хостттың атауы. Егер серверде бірнеше виртуальды серверлердің бір ІР адресінде бар болуы пайдалы. Осы жағдайда виртуальды сервердің аты осы өріс бойынша анықталады.

Accept-Language – сүйенетін тіл. Бір құжатты бірнеше тілдік нұсқаларда бере алады, сервер үшін маңызды.

2.3. HTTP жауабының құрылымы


НТТР жауабының форматы НТТР сұратуының форматына өте ұқсайды: оның бос жолмен бөлінетін тақырыбы және денесі болады. Тақырып та негізгі жолдардан және параметрлер жолдарынан тұрады. Сұратудың негізгі жолдары бос орындармен бөлінген үш өрістен тұрады: хаттаманың нұсқасы, қатенің коды (сұратуды орындалуының «успешности» кодтық белгісі) және қатенің сөздік суреттелуі. 2хх коды сұратудың сәтті аяқталуын, 3хх – қайта бағыттаудың қандайда болмасын формасына сәйкестігін, 4хх – клиенттің кінәсінен болған қатені білдіреді, 5хх – серверде немесе сценарийдегі қатені білдіреді.

НТТР жауабының жиі қолданылатын параметрлері:



Date – сұратудың өңделу күні.

Server –веб-сервердің атауы.

ETag – статистикалық құжаттар үшін ресурсды белгілеу. Ол әдетте бақылау суммасына немесе файлдың қолтаңбасына ұқсайды.

X-Powered-By – динамикалық құжаттар үшін құжаттарды қалыптастырған қосымша. Үлгі: X-Powered-By: PHP/5.0.3

Connection – сұратудың параметрге сәйкестігіне ұқсас.

Content-Type ("тип содержимого") – жауапты құрайтын типтің белгісі. Content-Type мағынасына байланысты браузер жауапты дискіде немесе тағыда басқа ретінде сақтауды қажет ететін HTML-бет ретінде, gif немесе jpeg суретін файл ретінде қабылдайды және керекті әрекеттерді қолданады. Кейбір типтер text/html форматындағы мәтін (веб-бет) қарапайым мәтін; JPEG форматындағы сурет; image/gif - GIF форматында, application/octet-stream – дискке жазылатын мәліметтер ағымы. Content-Type параметрінде жиі нүкте, үтір арқылы құжыттың кодталуы көрсетіледі. Мысалы:

Content-Type: text/html; charset=windows-1251



Content-Length ("длина содержимого") – байттағы жауаптардың ұзындығы.

Last-Modified ("Модифицирован в последний раз") – құжаттың өзгертілуінің соңғы күні.

3. Тапсырма №1


3.1. ping утилитінің көмегімен өзіңіздің нұсқаңыздан барлық DNS-атаулар (домендер) атаулар үшін интернет – түйнектердің IP адрестерін анықтаңыз (-а ping утилитінің кілтін қолданыңыз). Атауларын салыстырыңыз және берілген интернет – түйнек үшін домен негізгі бола ма деген қорытынды шығарыңыз. Егер мүмкін болса, берілген доменнің жұмысын қамтамасыз ететін хостинг – провайдерін немесе ұйымның атын көрсетіңіз. Есепте осы пунктті орындаған кезде алынған бір screenshot (копию экрана) әкеліңіз.

Тапсырма №2

Зертханалық жұмыс бойынша есепті MS Word-та орындау қажет. Есеп файлын келесі форматта атау қажет: "ЗЕРТХАНАЛЫҚ ЖҰМЫСТЫҢ НОМЕРІ ТОП ФИО1 ФИО2.doc", мысалы: "1 8820 Иванов А.С. Петров В.М.doc". Есебі бар файлды "\\server\Student\Student\For exchange\Интернет-технологии папкасына көшіру қажет. Ағымдағы терезенің суретін есепке келесі тәсіл бойынша орналастыруға болады: ALT+PrintScreen басыңыз, MS Word редакторына көшіңіз, CTRL+V басыңыз. Мәтінді командалық жол терезесінен келесі тәсілмен көшіруге болады: қажет мәтінді маустың көмегімен ерекшелеңіз және ерекшеленген бөлшекте маустың оң жақ батырмасын басыңыз, сосын мәтіндік редакторға көшіп Ctrl+V басыңыз. Түйнектер адресінің тізімі барлық нұсқалар үшін 4-ші пунктте.

Ipconfig утилитінің көмегімен компьютердің ІР адресін, DNS-серверлер адресін және DHCP қолданылатынын анықтаңыз.

Ping командасының көмегімен тапсырманың нұсқасына сәйкес кез келген екі түйнектердің (жұмысқа қабілетті) байланыс жағдайын тексеріңіз. Жөнелтілетін сұратулардың саны 20-дан аспау керек. Есепте ping командасының нәтижелері бар терезенің бір көшірмесін көрсету. Нәтиже ретінде зерттелетін түйнектердің әрқайсысы үшін көрсетіңіз:


  1. жоғалтылған пакеттердің пайызын;

  2. беру мен қабылдаудың уақыты (ең азы, ең көбі және орташасы);

  3. сұралатын түйнекке дейінгі маршрутизаторлардың саны;

  4. түйнектің ІР адресі.

3.3. Тапсырманың нұсқасына сәйкес екі жұмысқа қабілетті түйнектерден кем емес трассировкаларын жасау. Нәтижелерді кестеге хаттамаландыру.

№түйнектің



№1 пакеттің өту уақыты

№ пакеттің өту уақыты

№3 пакеттің өту уақыты

пакеттің өтуінің орташа уақыты

маршрутизатордың DNS атауы

маршрутизатордың IP-адресі


Есепте tracert командасының нәтижелері бар терезенің бір көшірмесін көрсету. Әрбір сұралатын түйнек үшін пакеттерді жіберу кезінде көп бөгелетін желі учаскесін анықтау.

3.4. Smart Whois бағдарламасының көмегімен жұмысқа қабілетті екі Internet-түйнектерге қажет ететіндерін анықтау:

1. Түйнек тұрған ел;

2. ІР адресінің диапазоны, яғни зерттелетін түйнектің ІР желісі;

3. ІР түйнек жататын желі класы;

4. қарастырылп жатқан ІР желі кімдікі;



5. егер болса, желінің әкімгерлерін.






©netref.ru 2017
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет