Бағдарламасы пму ұс н 18. 2/06 Қазақстан Республикасының ғылым және білім министрлігі



жүктеу 377.25 Kb.
Дата28.04.2016
өлшемі377.25 Kb.
түріЖұмыс бағдарламасы
: arm -> upload -> umk
umk -> Әдістемелік нұсқаудың титулдық парағы
umk -> Дәрістердің тірек конспектісі
umk -> Ф со пгу 18. 2/05 Қазақстан Республикасының білім және ғылым министрлігі
umk -> Пән бойынша оқыту бағдарламасының (Syllabus) титулдық парағы
umk -> БАҒдарламасы (Syllabus) pkya 2204 «Кәсіби қазақ тілі»
umk -> Бейнелеу өнерін оқыту әдістемесі» пәні бойынша 5В107000– «Бейнелеу өнері және сызу мамандығының студенттеріне арналған пәнді зерттеу әдістемесі арналған тапсырма
umk -> Лекционный комплекс
umk -> 1 Пәннің мақсаты мен міндеттері, және оқу үрдісінде алатын орны Пәннің мақсаты
umk -> ЖҰмыс бағдарламасы қазақ журналистикасының тарихы 5В050400 «Журналистика» мамандығының студенттеріне арналған Павлодар
umk -> Әдістемелік ұсыныстар мен нұсқаулардың; әдістемелік ұсыныстардың; әдістемелік нұсқаулардың титул парағы

Жұмыс бағдарламасы





ПМУ ҰС Н 7.18.2/06

Қазақстан Республикасының ғылым және білім министрлігі



С. Торайгыров атындағы Павлодар мемлекеттік университеті

Химия және химиялық технологиялар кафедрасы

050720- Бейорганикалық заттардың химиялық технологиясы, 050721- Органикалық заттардың химиялық технологиясы мамандықтарының студенттері үшін
Бейорганикалық химия пәнінен
ЖҰМЫС БАҒДАРЛАМАCЫ

Павлодар



Мамандықтың мемлекеттік жалпы білім беру стандарты және типтік бағдарламасы негізінде әзірленген жұмыс бағдарламасының бекіту парағы





ПМУ ҰС Н 7.18.1/08


БЕКІТЕМІН

Оқу ісі жөніндегі проректоры



Пфейфер Н.Э.

« «____- 2009 ж.


Құрастырушы: х.ғ.к.; доцент Жапаргазинова К.Х. .

Химия және химиялық технологиялар кафедрасы

050720 -Бейорганикалық заттардың химиялық технологиясы; 050721 -Органикалық заттардың химиялық технологиясы мамандықтарының студенттері үшін

Бейорганикалық химия пәнінен
ЖҰМЫС БАҒДАРЛАМАСЫ

Жұмыс бағдарламасы 050720 мамандығы бойынша ҚР МЖМБС 3.08.346-2006 050721 мамандығы бойынша ҚР МЖМБС 3.08.347-2006 Мемлекеттік стандарты және Бейорганикалық химия типтік бағдарламасы РОӘК 22.06. .2006 ж. бекітілген негізінде құрастырылған

Кафедра мәжілісінде ұсынған «____»_____ 2009 ж.

хаттама №_____
Кафедра менгерушісі Жапаргазинова К.Х.
ХТжЖ факультеттің оқу-әдістемелік кеңесімен құпталған

2009 ж. «27» 08 № 1 хаттама

.

OӘК төрайымы У.Д. Буркитбаева


КЕЛІСІЛДІ:

Факультет деканы К._К. Ахметов «__ _» __ 2009 ж.



Жжәқб құпталған

ЖжӘҚБ бастығы __________________ Варакута А.А. «___»__________200__ж.



Пәннің мақсаты мен міндеттері

Пәнді оқыту мақсаты:

  • студенттердің ғылымі-материалистіқ қозқарастарын қалыптастыру, химиялық
    ой-жүйелерін тереңдету;

  • химиялық қосылыстардың айналу механизмін білу;

  • казіргі заман талабына сай жаңа техникалық конструкциялық
    материалдарының қасиеттерін, физико-химиялық заңдар мен процестері
    турғысынан сипатттама беріп, көрнекі-практикалық козқарас қалыптастыру.

Оқыту міндеттері:

Студенттер білуге тиісті тараулары:



Білу:

  • Химияның негізгі түсініктері мен заңдарын, элементтердің және олардың
    қосылыстарының қасиеттері, конструкциялық материалдардың, құймалардың,
    металдардың қасиеттерін және технологиясындағы физика-химиялық
    құбылыстарын білу;

йрену:

  • лабораториялық эксперимент жүргізіп, қорытынды шығара білу;

  • әр түрлі есептерді шығара білу;

  • қарапайым химиялық жағдайларға болжам жасау (жаңа заттардың,
    конструкциялық материалдардын, технологиялардын перспективтігін білу).


Пререквизиттер:

- математика

- физика

--химия


Пәннің тақырыптық жоспары Ф СО ПМУ 7.18. 2/07



Пәннің тақырыпТЫҚ жоспары

р/с


Тақырып атауы

Сағат саны

Дєр.

Тәж.

Зерт.

О¤Ж

1

2

3

4

5

6

1

Химияның негізгі түсініктері

5

3

4

18

2

Заттар құрылысының негіздері

5

3

8

23

3

Заттардың әрекеттесуі

5

6

8

21

4

Ерітінділер

5

5

10

24

5

Элементтер химиясы

5

-

-

34




Курс бойынша барлығы

30

15

15

(30)


120




Барлығы:

180(195)


Теориялық курстың мазмұны
Тарау 1. ХИМИЯНЫҢ НЕГІЗГІ ТҮСІНІКТЕРІ

1.1. Физикалық бірліктердің халықаралық жүйесі және оның бейорганикалық химияда қолданылуы.

CU жүйесінің негізгі бірліктері: масса, көлем және заттың тығыздығы қысым, энергетикалық шамалар.

1.2 Атом молекулалық ілім. Атомдық массаның қазіргі жүйесі изотоптар және изобарлар. Атомдық масса және изотоптың массалық саны. Элементтің изотоптық құрамы. Жай және күрделі заттар. Молекулалық масса. Жеке заттар және олардың қоспалары. Таза заттардың химиялық классификациясы.

1.3. Химиялық реакциялардың стехиометриясы. Стехиометрия теңдеулері. Моль-зат мөлшерінің өлшемі. Эквивалент, эквиваленттің молярлы массасы туралы түсінік эквиваленттік фактор. Эквиваленттер заңы.

1.4 Бейорганикалық заттардың қазіргі номенклатурасы. Химиялық элементтер. Жай заттар, иондар. Қосылыстардың әртүрлі кластары қышқылдар және олардың тұздары, оксидтер комплексті қосылыстар.


Тарау 2. ЗАТ ҚҰРЫЛЫСЫНЫҢ НЕГІЗІ

2.1. Атом құрылысы. Кванттық механика туралы түсінік. Атомдағы электрондардың кванттық энергиясы. Электронның екі жақтылық қасиеті. Шредингер теңдеуі. Толқындық функция. Электрондық тығыздық. Квант сандары олардың физикалық мәні. Элементтер спині s-, p-, d-, f- атомдық орбитальдары. Көп электронды атомдар. Паули принципі. Электрон қабатындағы электрондардың максимал саны. Хунд ережесі. Көп электронды атомдағы электрондардың энергетикалық деңгейдегі және деңгейшедегі орналасу реті. Атомдардың магнитті және энергетикалық сипаттамасы.

2.2. Д.И.Менделеевтің периодтық системасы. Периодтық заңның қазіргі анықтамасы. Периодтық системаның структурасы: периодтар, топтар, топшалар. Клечовский ережесі. Негізгі және қосымша топшалардағы лантаноид және актиноидтардың электрондық құрылысының ерекшеліктері s-, p-, d-, f- элементтер. Элементтер қасиеттерінің периодты өзгеруі (вертикальды, горизонталды және диоганалды периодтылық).

2.3 Коваленттік байланыс.

Валенттік байланыс әдісі. Коваленттік байланыстың қасиеті: бағытталуы және қанығуы. Коваленттік байланыстың түзілу механизмі (алмасу, донорлы-акцепторлық). Коваленттік байланыстың характеристикасы: ұзындығы, мықтылығы, байланыс бұрыштары. Күрделі молекуладағы орташа байланыс энергиясын есептеу туралы түсінік. Молекуладағы атомдардың эффективті заряды. Диполь моменті.

Екі атомды молекуладағы потенциалды энергияның қисығы. Валентті байланыс әдісінің негізгі ережелері. Элементтің валенттілігі. Толқынды функциялардың беттесуі. Мысалы: sp-, sp2 sp-3 гибридбелу. d орбитальдардың қатысуымен болатын гибридтелу. δ- және π- байланыстардың түзілуі. Делокализацияланған π - байланыс.

Молекулалық орбитальдар әдісі. Молекулалық орбитальдар әдісінің негізгі ережелері. М.О. энергетикалық диаграммасы. Байланыстырушы, байланыстырушы емес және босаң орбитальдар. Екі атомды молекуладағы МО толтыру реті, МО әдісі бойынша екі атомды молекуладағы байланыс ұзындығы және энергиясының өзгеру заңдылығын түсіндіру. Электронның спинінің заттың магнитті қасиетіне әсері. МО әдісі бойынша молекуланың және ионның магнитті қасиетін түсіндіру.

2.4. Иондық байланыс. Иондық байланыстың қанықпауы және бағытталмауы. Иондардың электростатикалық әсерлеуі. Иондардың поляризациясының электрондық структураға, зарядқа және ионның радиусына байланыстылығы. Иондардың поляризациясының заттардың қасиетіне балқу температурасына тұрақтылыққа байланыстылығы.

2.5. Молекулааралық әсерлесу.

Молекулааралық күштердің табиғаты. Молекулааралық әсерлесудің энергиясы. Сутектік байланыс. Молекулааралық және молекулаішіндік, симметриялық және ассиметриялық сутектік байланыс. Байланыс энергиясы және ұзындығы.

2.6. Конденсациялық жағдайдағы заттың құрылысы. Қатты, сұйық, газ тәріздес, плазмалық күйде олардың ерекшеліктері. Кристалдық күй. Изоморфизм, полиморфизм. Кристалдық тордың түрлері (атомдық, молекулалық, иондық, металдық). Әртүрлі кристалдық тордағы бөлшектердің арасындағы байланыстың табиғаты. Сұйық және аморфты күй, олардың ерекшеліктері.

Тарау 3. ЗАТТАРДЫҢ ӘРЕКЕТТЕСУІ.

3.1. Химиялық термодинамика элементтері.

Ішкі энергия және энтальпия. Экзо- және эндотермиялық реакциялар. Термохимиялық теңдеулер. Стандарты жағдай туралы түсінік. Заттардың стандартты түзілу энтальпиясы. Гесс заңы және оның салдары. Химиялық реакциялардың энтальпиясын молекуладағы байланыс энергиясын атомдану энтальпиясының жану энтальпиясын, еру энтальпиясын және т.б., Энтропия. Абсолютті энтропия және зат құрылысы. Әртүрлі процестегі энтропияның өзгерісі.

3.2. Химиялық тепе-теңдік. Шын және шамалас тепе-теңдік, олардың белгілері. Химиялық тепе-теңдік қатынасы, Гиббс энергиясы, оның энтропиямен байланысы. Гиббс энергиясының тепе-теңдік константасымен байланыстылығы. Гомогенді және гетерогенді жүйедегі тепе-теңдік. G және G0 арасындағы байланыс. Өздігінен жүретін процестердің критериі. Ле-Шателье принципі.

3.3. Химиялық реакция жылдамдығы. Химиялық кинетика туралы түсінік. Бір сатылы және көп сатылы реакциялар. Реакциялардың классификациясы. Тізбекті және параллельді реакциялар. Әсер етуші массалар заңы, реакция жылдамдығының констансары. Реакцияның молекулалығы. Реакция жылдамдығының температураға байланыстылығы. Тізбекті реакция туралы түсінік.

Гомогенді және гетерогенді катализ туралы түсінік өндірістегі каталитикалық процестер.

3.4. Тотығу-тотықсыздану процестері. Тотығу дәрежесі. Тотықтырғыштар және тотсықсыздандырғыштар. Тотығу-тотықсыздану реакциясының классификациясы. Тотығу-тотықсыздану реакциясының теңдеуін құрастыру. Тотығу-тотықсыздану процесінің жүру бағытына температурасының реагенттердің концентрациясының, олардың табиғатының, ортаның және басқа жағдайлардың әсері. Тотығу-тотықсыздану эквиваленті.


Тарау 4. ЕРІТІНДІЛЕР

4.1. Ерітінділердің түзілуі.. Ерітінділердің конценрациясын анықтау тәсілдері: массалық және көлемдік. Массалық процент. Моляльдық. Мольдық үлес. Молярлы және эквивалентті концентрация. Титр. Ерігіштік. Ерігіштікке әртүрлі факторлардың әсері. Сұйытылған бейэлектролит ерітінділерінің қасиеті. Ерітіндінің үстіндегі будың қысымы – Раульдің бірінші заңы. Ерітінделердің қайнау және қату температуралары – Раульдің екінші заңы. Осмос қысымы – Вант-Гофф принципі. Еріген заттардың молекулалық массасын анықтау әдістері.

4.2. Электролит ерітінділері. Электролит түрлері. Аррениустың электролиттік диссоциация теориясы. Ион және молекулалардың сольватанциясы. Ерітіндідігі әлсіз электролиттік диссоциациялану дәрежесін электр өткізгіштігі бойынша анықтау. Оствальдтың сұйылту заңы. Әлсіз электролиттердің сатылай диссоциациясы. Ерігіштік көбейтіндісі: тұнбаға түсу және су еритін электролитті еріту. Тұздар гидролизі. Гидролизді күшейту және баяулату. Сатылай гидролиз. Толық гидролиз.

4.3. Комплексті қосылыстардың химиясы. Комплексті қосылыстар туралы жалпы түсінік. Комплекс түзуші лиганда, координациялық сан. Комплексті қосылыстың ішкі және сыртқы сферасы. Комплексті қосылыстардың сипаттамасы.

Комплексті қосылыстардың изомерияся. Комплексті қосылыстардағы химиялық байланыс. Кристалдық өріс теориясы туралы түсінік. Комплексті қосылыстардың электронды спектрін жұту және магнитті қасиеттерін түсіндіру. Диссоциациялану және тұрақсыздық константасы. Осы изомерияларды есептеу.

4.4. Электрохимиялық процестер. Металдардың электрохимиялық кернеулік қатары. Стандарты электродты потенциалдар. Нернст теңдеуі. Тотығу-тотықсыздану потенциалының реагенттердің концентрациясына байланыстылығы.


Тарау 5. ЭЛЕМЕНТТЕР ХИМИЯСЫ.
5.1 S-элементтердің қасиеттері. Сутегі: алынуы, қасиеттері, қолданылуы. Сілтілік металдар: жалпы сипаттамасы, ерекше қасиеттері. Сілтілік металдар қосылыстарының сипаттамасы. Қолданылыу. Жер-сілтілік металдар: жалпы сипаттамасы, қасиеттері. Жер-сілтілік металдар тұздарының гидролизі, олардың ерігіштігі, қолданылуы.

5.2 Р-элементтер. III топтың жалпы сипаттамасы, активтікті салыстыру. Бор. Бор қосылыстарының химиясы. Қолданылуы Алюминий. Жалпы сипаттамасы, қасиеттері, қолданылуы. Галлий, индий, таллий. Қасиеттері, қолданылуы. IV топтың жалпы сипаттамасы, қасиеттері, қолданылуы. Көміртегі. Аллотропия құбылысы. Табиғатта таратылуы. Жасанды алмаздарды алу. Көміртегінің анорганикалық қосылыстарының химиясы. Қолданылуы. Кремний. Кремнийдің ерекше қасиеттері. Шыны және шыны материалдар. Кремний қосылыстарының қолданылуы. V топтың жалпы сипаттамасы. Азот. Таралуы, молекула қүрылысы. Аммиак, гидразин және гидроксиламинның құрылысы мен қасиеттері. Азоттың оксидтері, азотты және азот қышқылдарының құрылысы мен қасиеттері. Фосфор: аллотропия, жалпы сипаттамасы. Фосфордың қасиеттері мен қосылыстары. Фосфор қышқылдары. Минералды тынайтқыш-

Күкірт, селен, теллур. Аллотропия, молекулалар құрылысы. Сутектік күкірт, сульфидтер,полисульфидтер. Күкірт қышқылдары; сульфаттары, өндірісте алынылуы. VII топтың элементтері. Галогендер. Фтордың химиясы. Галогенсутектер. Тотықтыргыш қасиеттері. Қолданылуы.
5.3 d-элементтер. Жалпы сипаттамасы. Құрылысының және химиялық қасиеттерінің ерекшеліктері. VI-А топтың элементтері. Хром: құрылысы, қасиеттері, алынуы. Ш-валентті хромның тұздары, қасиеттері. ^І-валентті хромның қосылыстары. Тотқтыргыш және тотықсыздандыргыш қасиетттері. Заттардың токсикалығы. Молибден, вольфрам қосылыстары. VII топ. Жалпы сипаттама. Марганец қосылыстары және оның қасиеттері. Темір, кобальт, никель. Қасиеттері. Болат, чугун. Комплекстң қосылыстар. Платина металдары. I- Б топ. Мыс, күміс, алтын: құрылысы, қасиеттері. Қолданылуы. II-Б топ. Мырыш, кадмий, сынап: құрылысы, қасиеттері. Қолданылуы

Пәннің теориялық бөлімінің мазмұны

Дәрістік сабақтардың тізімі




1 тақырып

Химияның негізгі түсініктері

1.1

Атом-молекулалық ілім




Атомдық масса және изотоптардың атомдық саны.Изотоптар және изобарлар. Элементтің изотоптық құрамы. Жай және күрделі заттар

1.2

Химиялық реакциялардың стехиометриясы




Стехиометриялық заңдары. Стехиометриялық теңдеулер. Зат мөлшерінің бірлігі-моль. Эквивалент, эквиваленттің молярлі массасы. Эквиваленттік факторы. Эквиваленттер заңы.

2 тақырып

Заттар құрылысының негізідері

2.1

Атом қүрылысы




Квант механика туралы түсінік. Электронның екі жақты табиғаты. Шредингер теңдеуі. Толкындық функция. Электрондық тығыздык. Атомның квант-механикалық моделі. Электрондық тығыздық. Толқындық функция. Квант сандары, физикалық мәні. Элементтердің спині.

Қөп электронды атомдар. Паули принципі. Гунд ережесі. Көп электронды атомдардағы электрондық деңгейлерді толтыру тәртібі. Атомдардың магнитті және энергетикалық қасиеттері.



.2

Д.И. Менделеевтің периодтық жүйесі.




Элементтер атомдарының құрылысы. Периодтық заңның казіргі кездегі тұжырымдамасы. Периодтың жүйесінің құрылымы. Клечковский ережелері. Атомдар және иондар радиустары, олардың электрондық конфигурациясына және элементтердің тотығу дәрежесіне тәуелділігі. Иондану энергиясы, электронтартқыштық.

2.3

Ковалентті байланыс




Валенттік байланыс әдісі. Ковалентті байланыстың сипаттамалары; қанығуы, бағытталуы. Байланыстың түзілуі механизмі (айырбастау, донорлы-акцепторлы, дативті). Ковалентті байланыстың қасиеттері. Валенттік байланыс әдісінің негізгі қағидалары. Толқындық функциялардың гибридизациясы. sр - , sр2 - , sр3 -гибридизация. d- орбиталдар қатысумен жүретін гибридтену процесі. Кос байланыстардың түзілуі:  -, - және π - байланыстар. Гиллеспи методы. Делокализацияланған - байланыстар.

Молекулярлық орбитальдар эдісі. МОЛКАО негізгі қағидалары. МО энергетикалық диаграммалары. Байланыстыруші, босатуші және байланыстыруші емес молекулярлі орбитальдар. МО турғысынан молекулалар мен иондардың магнитті қасиеттері.



2.4

Иондық байланыс, оның бағытсыздығы және қанықпауы. Иондардың электростатикалық әрекеттесуі. Ионды молекулаға сай потенциалды энергиясының кисығы. Иондардың поляризациялануы электрондық құрылымының типіне, ионның заряды мен радиусына тәуелділігі.

2.5

Молекулааралық әрекеттесу




Молекулааралық әрекеттесуінің табиғаты. Молекулааралық әрекеттесуінің энергиясы. Сутектік байланыс: молекулалар арасындағы, молекулалар ішіндегі, симметриялық және асимметриялық. Заттардың физико-химиялық қасиеттеріне сутектік байланыстың ықпалы балқү, (қайнау температурасына,сулы ерітіндісіндегі диссоциация дәрежесіне).

3 тақырып

Заттардың әрекеттесуі

3

Химиялық процестердің негізгі заңдылықтары

3.1

Химиялық термодинамиканың элементтері




Ішкі энергия мен энтальпия., олардың физикалық мағынасы. Экзо-және эндотермиялық реакциялар. Термохимиялық теңдеулер. Заттардың тузелу стандартті энтальпиялары. Гесс заңы және оның салдары. Энтропия туралы түсініктер. Химиялық процестер кезіндегі энтропияның өзгеруі. Термодинамиканың 1,2 бастамасы. Түрлі процестер үшін сипаттамаларды Гесс заңы бойынша есептеу.

3.2

Химиялық тепе-теңдік




Шын және шамалас тепе-теңдік, олардың белгілері. Химиялық тепе-теңдік қатынасы. Гиббс энергиясының тепе-теңдік константасымен байланыстылығы. Гомогенді және гетерогенді жүйедегі тепе-теңдік. G және G0 арасындағы байланыс. Өздігінен жүретін процестердің критериі. Процестің энтальпиялық және энтропиялық факторлары. Тепе-теңдіктің ығысуы. Ле-Шателье принципі.

3.3

Химиялық реакциялардың жылдамдығы




Химиялық кинетика туралы түсінігі. Реакциялардың жіктелуі. Әсер етуші массалар заңы, реакция жылдамдығының константасы. Реакцияның молекулалығы. Химиялық реакциялардың жылдамдығы температураға байланыстығы. Вант-Гофф ережесі. Активтендіру энергия. Катализ. Гомо- және гетерогенді катализ туралы түсінік.

3.4

Тотығу-тотыксыздану процесстер




Тотығу дәреже. Маңызды тотқтырғыштар мен тотықсыздандырғыштар. Тотығу-тотыксыздану реакциялардың жіктелуі. Тотығу-тотыксыздану реакциялардың теңдеулерін құрастыру әдістері. Температура, реагенттер концентрациясы, табиғаты, ортасы және басқа шарттардың ТТР жүру бағытына, тереңдігіне ықпалы. Тотығу-тотыксыздану эквиваленті. .




Электродтық потенциалдар туралы ұғым. Стандартты электродты потенциал. Нернст теңдеуі. Электр куатының химиялық көздері. Гальвани элементтердің жұмыс істеу принципі. Отын элементтер

4 тақырып

Ерітінділер.

4.1

Ерітінділер түзілуі




Ерітінділер табиғаты. Ерітінділер концентрациясын сан мәнімен өрнектеу. Ерігіштік. Әр түрлі факторлардың ерігіштікке ықпалы. Сүйытылған бейэлектролит ерітінділерінің қасиеттері. Ерітінді үстіндегі будың қысымы-Раульдің 1 заңы. Ерітінділер қайнау және қату температурасы-Раульдің 2 заңы. Вант-Гофф заңы. Ериген заттардың молекулярлі массаларын анықтау әдістері.

4.2

Электролиттер ерітінділері.




Элетролиттер типтері. Ассоциацияланған және ассоциацияланбаған электролиттер. Аррениустің электролиттік диссоциация туралы теориясы. Диссоциациялануы константасы. Оствальд заңы. Күшті және әлсіз электролиттердің айырмашылығы, диссоциациялануы. Изотондық коэффициент. Еріткіш көбейтіндісі. Аз еритін электролиттердің еру және тұнбаға тусу жағдайлары. Түздар гидролизі. Катион немесе анион бойынша гидролиз. Гидролизді күшейту немесе әлсіздету тәсілі Сатылы гидролиз. Толық жұретін гидролиз.




Электролиттердің сулы ерітінділері. Электролиттік диссоциация, оның себебі... Активтік және активтіктің коэффициенті.

4.3

Комплексті қосылыстар




Комплексті қосылыстар: тұзілуі жағдайлары. Лигандтар, координациялық сан, лигандтардың дентантлығы, амбидентантлығы. химиялық байланыстардың табиғаты. Комплекстң қосылыстардың құрылысы, олардың классификациясы және номенклатурасы. Комплексті иондардың түзілуі және ыдырауы.Тұрақтылық және тұрақсыз константалары, оларды есептеу.

4.4

Электрхимиялық процесстер




Металдардың электрохимиялық кернеу қатары. Стандартты электродтық потенциалдар. Нернст теңдеуі. Тотығу-тотықсыздану потенциалдардың концентрацияға тәуелділігі. Гальвани элементтің электр козғауш күші.

Электролиз. Фарадей заңдары. Электролиттер балқымаларының және сулы ерітінділерінің электролизі. Электролиз қолдануы.

Металлдар коррозиясы. Коррозия түрлері. Сутекті және оттекті деполяризация. Металлдарды коррозиядан қорғау.


5 тақырып

Элементтер химиясы

5.1

S-элементтер. Сутегі. Металдардың сутекті қосылыстарының жалпы сипаттамасы. 1А тобы. Элементтердің жалпы сипаттамасы, табиғатта кездесуі, алынуы. Сілтілік металдарды химиялық активтигі бойынша салыстыру. Гидридтер, оксидтер, пероксидтер, надпероксидтер, озонидтер.

5.2

I1 А тобы. Бериллий-радий қатарындағы элементтердің жалпы сипаттамасы. Гидридтер, оксидтер, гидроксидтер. Алынуы, қасиеттері, қолдануы. Тұздар гидролизі,ерігіштігі, жалпы сипаттамасы. Әрекеттесу заттар туралы түсінік. Біртипті қосылыстар және металдар қасиеттерінің өзгеру заңдылықтары.

5.3

Р-элементтер. III А тобы. Элементтердің жалпы сипаттамасы. Бор. Жалпы сипаттамасы, қасиеттері, қолданылуы. Қолданылуы. Борсутектер:алынуы, құрылысы, қасиеттері. Бор оксиді және бор қышқылдары: құрылысы,, қасиеттері. Бораттар. Ерітінділер химиясы.

Алюминий. Оксид, оксогидроксид, гидроксид: құрылысы, алынуы, қасиеттері. Алюминаттар. Алюмосиликаттар. Галогенидтер:құрылысы, қасиеттері. Алюминий тұздарының жалпы сипаттамасы, ерігіштігі, гидролиз.



5.4

IV –А тобы. Жалпы сипаттамасы. Гомотізбекті және гетеротізбекті бейорганикалық полимерлер.

Көміртегі. Кремний. Аллотропия құбылысы, құрылысы, қасиеттері. Химиялық қасиеттері. Көміртегінің анорганикалық қосылыстарының химиясы. II, IV оксидтер: құрылысы, қасиеттері. Қолданылуы. Силикаттар және алюмосиликаттар, олардың типтері туралы түсінік



5.5

V А тобы. Азот және оның қосылыстары . Аммиак, құрылысы мен қасиеттері. Азоттың оксидтері, азотты және азот қышқылдарының құрылысы мен қасиеттері. Қолданылуы.

Фосфор: аллотропия, жалпы сипаттамасы. III, V валентті фосфордың оксидтері. Олардың алынуы, құрылысы, қасиеттері. Фосфордың сутекті қосылыстары. Фосфор қышқылдары.





5.6

VI А тобы. Күкірт, селен, теллур. Аллотропия, молекулалар құрылысы. Сутектік күкірт. Сульфидтер, олардың алынуы, қасиеттері. Селенидтер, теллуридтер. Диоксидтер: олардың алынуы, қасиеттері. Күкірт қышқылдары; олардың тұздары. Дикүкірт қышқылы. Тиокүкірт қышқылы, натрий тиосульфаты.


5.7

VII А-тобы. Жай заттар, олардың құрылысы, қасиеттері, алу әдістері. Галогендердің сутекті қосылыстары. Хлордың, йодтың оксидтері, құрылымы, қасиеттері. Хлор, бром, йодтың оттекті қышқылдары: құрылымы, қасиеттері. Қышқылдардың тұздары.


5.8

d-элементтер. Период және топ бойынша қасиеттер өзгеруіндегі жалпы заңдылықтары. Құрылысының және химиялық қасиеттерінің ерекшеліктері. III А тобы. Скандий, иттрий, лантан, актиний. Жай заттар қасиеттері, алынуы. Оксидтер мен гидроксидтер, қасиеттері. Заттардың қолдануы.


5.9

V А тобы. Жалпы сипаттама. Табиғатта таралуы. Жай заттарды алу және қасиеттері. Кластерлі қосылыстар. Ванадий, ниобий, тантал, олардың қосылыстарының қолдануы.


5.10

VI А тобы. Жалпы сипаттамасы. Хром: құрылысы, қасиеттері, алынуы. Ш-валентті хромның тұздары: акво- және оксокомплекстер, кристалогидраттар, гидратті изомериясы. III Хромның комплексті қосылыстарының типтері және құрылысы. Хром оксидтері, хроматтар, дихроматтар: алу тәсілдері, қасиеттері.


5.11

VII А тобы. Элементтердің тотығу дәрежелері. Жай заттардың алынуы, қасиеттері. Марганец қосылыстары және оның қасиеттері. Марганец оксидтері және марганец қышқылдары. марганец қосылыстары қатысатын ТТР реакциялардың жүру бағытына ортаның әсері.


5.12

VIII А тобы. Темір тобы. Жай заттарды алу. Темир коррозиясы. Металдардың карбонил қосылыстары. Темір, кобальт, никель қосылыстары.

Платина тобы. Тотығу дәрежесі, координациялық сандары. Комплексті қосылыстары, құрылысы. Цис-, транс-координациялық изомерлері.



5.13

I- Б топ. Мыс, күміс, алтын: құрылысы, қасиеттері. Оттегі және галагендермен қосылыстары. Тұздары, олардың ерігіштігі, гидролизі. Комплексті қосылыстар.


5.14

II-Б топ. Мырыш, кадмий, сынап: құрылысы, қасиеттері. Құймалар. Тұздардың жалпы сипаттамасы, ерігіштігі, гидролизі. Комплексті қосылыстар. Мырыш, кадмий, сынапты қолданылуы.



ЛАБОРАТОРИЯЛЫҚ ЖҰМЫСТАРДЫҢ МАЗМҰНЫ

тақырып

Лабораториялық жұмыстың аталуы

Мазмұны

Әдебиет

1

2

3

5

1 тақырып

Мырыштың эквивалентті массасын анықтау

1 Қажетті аспаптар мен химиялық ыдысты дайындау

2 Тәжірибе өткізу

3 Алынған нәтижелерді есептеу, талдау

4 Тәжірибе нәтижелерінің дұрыс екенін анықтау

5 Лабораториялық есепті жасау


[1], 5 – 21 б.

[7] , 14 – 46 стр.

[12] бөлім 1, 9- 22 б.


Көміртегі оксидинің молекулярлі массасын анықтау

2

тақырып


Менделевтің периодтық жүйесі

1 Тәжірибе өткізу

2 Алынған нәтижелерді есептеу, талдау

3 Лабораториялық есепті жасау


[1], 27 – 47 б.

[7] , 46 – 55 б.

[12] бөлім 1, 22 – 27 б.


3

тақырып


Химиялық реакцияның жылу эффектісін анықтау

1 Тәжірибе өткізу

2 Алынған нәтижелерді есептеу, талдау

3 Тәжірибе нәтижелерінің дұрыс екенін анықтау

4 Лабораториялық есепті жасау



[1], 175 – 212 б.

[7] , 187 – 197 б.

[12] бөлім 1, 27 – 34 б.


Реакция жылдамдығының заттардың концентрациясы және температураға тәулділігі.

1 Тәжірибе өткізу

2 Алынған нәтижелерді есептеу, талдау

3 Тәжірибе нәтижелерінің дұрыс екенін анықтау

4 Лабораториялық есепті жасау



[1], 212 – 225 б.

[7] , 158 – 182 б.

[12] бөлім 2, 3 – 14 б.


4 тақырып

Элетролиттік диссоциация

1 Қажетті аспаптар мен химиялық ыдысты дайындау

2 Тәжірибе өткізу

3 Алынған нәтижелерді есептеу, талдау

4 Лабораториялық есепті жасау



[1], 225 – 234 б.

[7] , 223 – 255 б.

[12] бөлім 2, 14 – 23 б.

[12] бөлім 3, 16 –б



Тұздар гидролизі

Әр түрлі концентрациялы ерітінділерді дайындау

1 Қажетті аспаптар мен химиялық ыдысты дайындау

2 Тәжірибе өткізу

3 Алынған нәтижелерді есептеу, талдау

4 Басқа концентрацияларға аудару, есепті дайындау



[12] бөлім 2, 14 – 23 б.


Тұздар электролизі

1 Тәжірибе өткізу

2 Алынған нәтижелерді есептеу, талдау

3 Лабораториялық есепті жасау


[12] бөлім 2, 14 – 23 б.

[12] бөлім 3, 16 –20, 25 – 28 б.



Металлдар коррозиясы

1 Тәжірибе өткізу

2 Алынған нәтижелерді есептеу, талдау

3 Лабораториялық есепті жасау


[1], 27 – 47 б.

[7] , 46 – 55 ,.

[12] бөлім 3, 11 – 16, 23 – 25 б.




ТӘЖІРИБЕЛІК САБАҚТАРДЫҢ МАЗМҰНЫ

тақырып

аталуы

Мазмұны

Әдебиет

1

2

3

4

1 тақырып

Химияның негізгі түсініктері

Химияның негізгі заңдары бойынша есептеулер: массасы сақталу заңы, құрам тұрақтылық, эквиваленттер заңы, еселік қатынас заңы. Негізгі газды заңдар. Менделеев – Клапейрон теңдеуі.газды қалыпты жағдайға келтіру..

[1], 5 – 21 б.

[7] , 14 – 46 б.




2 тақырып

Заттар құрылысының негіздері

Периодтық жүйенің құрылымы. Периодтық жүйе бойынша элементтердің энергетикалық деңгейлерді толтыру. Бас және қосымша топтар мен топшалардағы элементер атомдарының ерекшеліктері. S-, p-, d-, f- элементтер.

[1], 27 – 47 б.

[7] , 46 – 55 б.




3 тақырып

Заттардың әрекеттесуі

Термохимиялық теңдеулер бойынша есептеулер. Стандартты жағдай туралы түсінік. Гесс заңы және оның салдары. Гесс заңының салдары бойынша есептеулер. Гиббс энергиясы және оның энтальпия, энтропия, тепе-теңдік тұрақтысымен байланысы. Процесстердің өз бетімен жүруінің шарттары. Тепе-теңдік тұрақтысы мен реакцияның жылдамдық тұрақтыларын есептеу, заттардың тепе-теңдік концентрацияларын және тепе-теңдікті ығыстыру жағдайлары. Ле – Шателье –Браун принципі.

[1], 175 – 225 б.

[7],158– 197 б.





4 тақырып

Ерітінділер

Элетролиттер типтері.. Диссоциация дәрежесі. Диссоциация тұрақтысы. Электролиттер сатылап диссоциациялануы. рН анықтау есептеулері. Гидролиз жүру жағдайлары. Катион немесе анион бойынша гидролиз. Гидролиз тұрақтысы мен дәрежесі арасындағы байланыс. Гидролиз күшейту және әлсірету тәсілдері. Гальвани элементтердің ЭҚК және Гиббс энергиясын есептеу.


[1], 225 – 234 б.

[7] , 223 – 255 б.




5 тақырып



Элементтер химиясы

Реакциялар теңдеулері бойынша есептеулер жүргізу, заттардың жеткіліксіз немесе артық мөлшерін ескере отырып. Заттардың бір-біріне аусу, өзгерістерге ұшырау сызбанұсқауларын шығару.



1], 225 – 248 б.

[7] , 253 – 298 б.




ОӨЖ МАЗМҰНЫ




СӨЖ түрлері

Есеп беру формасы

Бақылау түрі

Сағат саны

1

Дәріс сабақтарға дайындалу

есеп

Сабақтарға қатысу

15

2

Лабораториялық жұмыстарға дайындалу

Лабораториялық жұмыстардың кестелерін дайындау және б.

Лабораториялық жұмысты істеу үшін рұқсат алу

15

3

Лабораториялық жұмыстар бойынша есеп дайындау және қорғау

Есеп

ЛЖ қорғау

15

4

Тәжірибелік сабақтарға дайындалу

Конспект

Есептерді шығару

7,5

5

үй тапсырмаларын істеу

Конспект

Үй жұмысын қорғау

12

6

Аудиториялық сабақтарға кірмеген материалдармен танысу

конспект

Коллоквиум, сұрақтар

51,5

7

Бақылау шараларға дайындалу




Межелік бақылау, жазбаша бақылау жұмыстар

4




Барлығы







120



Материал для самостоятельного изучения
Тема 1 Основные понятия химии

[1], 248 – 287 стр.; [11], 216 – 227, 413 – 444 стр.; [12], 19 - 42 стр.

1.3 Современная номенклатура неорганических веществ.

Химические элементы. Простые вещества. Ионы. Различные классы соединений. Кислоты и их соли, оксиды. Комплексные соединения.


Тема 2 Основы строения вещества

[1], 16 – 108 стр.;

Периодическое изменение свойств элементов (вертикальная, горизонтальная и диагональная периодичности

2.6 Строение вещества в конденсированном состоянии

Твердое, жидкое, газообразное, плазменное состояние, их особенности. Кристаллическое состояние. Изоморфизм, полиморфизм. Типы кристаллических решеток (атомная, молекулярная, ионная, металлическая). Природа связей между частицами в различных типах кристаллических решеток. Зависимость свойств кристаллических веществ от типа кристаллических решеток. Жидкое и аморфное состояние, их особенности. Понятие о строении жидкой воды. Жидкокристаллическое состояние вещества.



Тема 3 Взаимодействия веществ

[1], 175 – 245 стр.; [7], 197 – 255 стр..

Элементарные (одностадийные) и неэлементарные (многоступенчатые) реакции. Классификация реакций. Последовательные и параллельные реакции. Молекулярность реакции Понятие о цепных реакциях. Понятие о гомогенном и гетерогенном катализе. Примеры каталитических процессов в промышленности.

Тема 4 Растворы

[1], 115 -149 стр.; [7], 158 - 197 стр.

Изомерия комплексных соединений. Химическая связь в комплексных соединениях. Квантово – механические методы трактовки природы химической связи в комплексных соединениях. Понятие о теории кристаллического поля. Спектрохимический ряд. Объяснение магнитных свойств и электронных спектров поглощения комплексных соединений. Изомерия комплексных соединений. Химическая связь в комплексных соединениях.

Тема 5 Химия элементов

[1], 248 - 711стр.; [7], 330 - 649стр.

р — Элементы

-Галлий, индий, таллий. Общая характеристика, нахождение в свойства, применение. Оксиды и гидроксиды, получение и свойства. Соединения таллия (I). Применение соединений галлия, индия, таллия. Токсичность их соединений. Сопоставление свойств простых веществ и однотипных соединений бора, алюминия, галлия, индия и| таллия.

- Германий, олово, свинец. Характер изменения строения и свойства простых веществ в ряду углерод - свинец. Водородные соединения германия. Оксиды, гидроксиды, их амфотерность. Соли. Химия водных растворов.

-Титан, цирконий, гафний.. Общая характеристика группы IV А. Получение простых веществ, их свойства. Соединения с кислородом, галогенами: их получение и свойства. Оксо- гидроксо- и гидроксодсоединения элементов (IV).. Применение титана, циркония, гафния и их соединений.



- Мышьяк, сурьма, висмут. Получение арсина. Арсениды и стибиды. Кислоты мышьяка и сурьмы, их получение и свойства. Сульфиды, их отношение к кислотам и к раствору сульфида аммония.

-Характеристика соединений молибдена и вольфрама: их общность с однотипными соединениями хрома. Применение хрома, молибдена, вольфрама и их соединений. Соединения хрома. Сопоставление закономерностей главной и побочной подгрупп VI группы.

-f -Элементы

Лантаноиды. Общая характеристика. Степени окисления. Нахождение элементов в природе. Применение лантоноидов и их соединений. Актиноиды. Общая характеристика. Степени окисления. Нахождение в природе тория, протактиния, урана: получение металлов



Мамандықтың оқу жұмыс жоспарынан үзіндісі





Форма

Ф СО ПГУ 7.18.1/10





050720 «Бейорганикалық заттардың химиялық технологиясы»

050721 «Органикалық заттардың химиялық технологиясы»

мамандықтын оқу жұмыс жоспарынан үзіндісі

Бейорганикалық химия



Оқудың

түрі


Бақылаудың түрлері

Жүмыс көлемі (сағат) студент б/ша

Курс немесе семестрлер бойынша сағаттардың таралуы

емт.


сынақ

кп.

бж.

ЕГЖ

бақылау

жұмыс


барлығы

лек

пр.

лаб

см

өж


сөж

лек

пр.

сдж

жал пы

ауд

сдж

1.

Күндізгі, орта білім негізінде

1
















180


60

120


Семестр 1

Семестр 2

30

15

30


60

60

-

-

-


Негізгі және қосымша әдебиеттер тізімі
Негізгі әдебиет
1. Ахметов Н.С. «Общая неорганическая химия»- М: Высш.шк., 1998-640б.

2. Аханбаев К. «Жалпы және анорганикалық химия», Алматы:Санат, 1999

3. Бірімжанов Б.А., Нұрахметов Н.Н. «Жалпы химия», Алматы: Ана тілі.- 1992

4.Гольбрайх З.Б. «Сборник задач и упражнений по химии»:Учебное пособие для хим-технол.вузов; 4-е изд.Перераб. и доп.-М:Высш. Шк.,1987-272с.

5.Глинка Н.Л. «Сборник задач и упражнений по общей химии», М.: Высшая школа.-1979 г.

6. Карапетьянц М., Дракин С.И. «Общая и неорганическая химия» М.:Химия, 1981, 632 с.

7.Некрасов Б.В. «Основы общей химии», М.:Химия, 1981, 559 с.

8. Павлов Н.Н. Неорганическая химия М.: Высшая школа, 1986

9.Угай Я.А. « Общая химия», М.: Высшая школа, 1984, 440 с.

10. Электронный учебник «Химия»



Қосымша әдебиет

11. Глинка Н.Л. « Общая химия», М.: Высшая школа.-1978-1988 гг.

12. Жапаргазинова К. Х. Лабораториялық жұмыстарды жасау үшін методикалық нұсқаулар. ПМУ, 2006 ж.

13.Карапетьянц М., Дракин С.И. « Практикум по общей и неорганической



химия», М.:Химия, 1980

14. Левант, Райцын П.С. Практикум по общей химии Л.: Химия.-1988



©netref.ru 2017
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет