Екінші шетел тілін оқытудың мақсаттары: прагматикалық және педагокикалық аспектілері



жүктеу 0.78 Mb.
бет5/5
Дата01.05.2016
өлшемі0.78 Mb.
1   2   3   4   5
: CDO -> OBSOJ -> Til
OBSOJ -> Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі
OBSOJ -> Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі
OBSOJ -> 1 обсөж тақырып: Әдеби тілдің жалпыхалықтық тілмен арақатынасы
OBSOJ -> Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі
OBSOJ -> ²àçàºñòàí Ðåñïóáëèêàñû Áiëiì æ¸íå ¹ûëûì ìèíèñòðëiãi “Ñûðäàðèÿ” óíèâåðñèòåòi
OBSOJ -> Сабақ барысында берілген ақпараттарды белсенді қабылдау
OBSOJ -> «Мәдениеттану» пәнінен СӨЖ сабақтарының
OBSOJ -> Сабақ барысында берілген ақпараттарды белсенді қабылдау
Til -> ²àçàºñòàí Ðåñïóáëèêàñû Áiëiì æ¸íå ¹ûëûì ìèíèñòðëiãi “Ñûðäàðèÿ” óíèâåðñèòåòi «Филология және психология»

4.Бақылау сұрақтары:

1. Екіншішетел тіліндежазбаша қарым-қатынас жасаудың кандай жолдары бар?

2. Екіншішетел тілінде жазбаша қарым-қатынас жасаудың екінші шетел тілін үйретуде орны қандай?

3. Екіншішетел тіліндежазбашақарым-катынас жасаудыңмаксаты неде?

5.Студенттін үй тапсырмасы:

1 .Диалог сөз.

2.М онолог сөз.



  1. Ж азбаша карым -катынас

  2. Студенттін аудиторияда орындайтын тапсырмасы:

1. Екіншішетел тілінде жазбаша карым-катынас жасаудыңқандай жолдары бар?

2.Екіншішетел тілінде жазбаша карым-қатынас жасаудыңекінші шетел тілін үйретуде орны кандай?

3. Екіншішетел тіліндежазбаша қарым-қатынас жасаудың мақсаты неде?
7.Әдебиеттер тізімі:

а) негізгі:

1. Ильина Т.А.Педагогика. Педагогтык институттардың студентеріне арналған оку кұралы. Алматы , Мектеп 1977

2. Лбдигалиев С Неміс тілін окытудыд нсгіадері, Алматы 1992

3. Гальскова Н Д Современная методика обученич иностранным языкам, Москва 2000

4. Зимняя И А Психологическис аспекты обучения говорению на иностранном языке, Москва 1985

5. Иванова А М Обучение письменной речи на французском языке, Москва 1981

6. Общая методика обучения иностранным языкам в средней школе. Под оедакцией А.А. Миролюбова, И.В.Рахманова, В.С.Цетлин Москва, Просвещение 1967

7. Гез Н.И. Методикаобучения иностранным языкам в средней школе.Москва 1982

б) косымша

1 Щерба Л.В. Языковая системаи речсвая деятельность. Ленинград

1974


2. Колкер Я М, Устинова Е С, Еналиева Г М Практическая методика

обучения иностранному языку, Москва 2000 З.Мошіегі А. Віепуепи еп Ғгапсе. Мёіһоде де Ғгап$аі«, Рагія 1991 4. Рогова Г.В. Содержание обучения иностранному язику в школе. Иностранныс яіыки в школе ,1974 №3



Сабақ13

1. Сабақтың тақырыбы: Екінші шетел тілінде окуға ,жазуға үйрету ерекшеліктері

2. Сабақтың жоспары:

1. Оқуға үйрету ерекшеліктері.

2. Жазуға үйрету ерекшеліктері 3.

З.Теориялык мәліметтер:



4.Бақылау сұрактары:

1. Екінші шетел тілінде окуға үйретуде қандай ерекшеліктер бар?

2. Екінші шетел тілінде жазуға үйретуде кандай ерекшеліістер бар?

3. Екінші шетел тілінде окуға ,жазуға үйретуді қалай үйымдастырса болады?



5.Студенттің үй тапсырмасы:

4. Оқуға үйрету ерекшеліктері.

Жазуға үйрету ерекшеліктері

б.Студенттің аудиторияда орындайтын тапсырмасы:

1 .Екінші шетел тілінде окуға үйретуде кандай ерекшеліктер бар? 2. Екінші шетел тілінде жазуға үйретуде кандай ерекшеліктер бар? З.Екінші шетел тілінде окуға ,жазуға үйретуді калай үйымдастырса болады?



7.Әдебиеттер тізімі:

а) негізгі:

1.Ильина Т.А.Педаі огика. Педагогтык институттардың студентеріне арналган оқу құралы. Алматы , Мектеп 1977

2. Абдигалиев С Неміс тілін окытудың негіздері, Алматы 1992

3. Гальскова Н Д Современная методика обучения иностранным языкам, Москва 2000

4. Зимняя И А Психолоі ические аспекты обучения говорению на иностранном языке, Москва 1985

5. Иванова А М Обучение письменной речи на французском языке, Москва 1981

6. Общая методика обучения иностранным языкам в средней школе. Под оедакцией А.А. Миролюбова, И.В.Рахманова, В.С.Цетлин Москва, Просвещеиие 1967

7. Гез Н.И. Методика обучения иностранным языкам всредней школе,Москва 1982

б) косымша

1 ЩербаЛ.В. Языковая системаи речевая деятельность. Ленинград

1974


2. Колкер Я М, Устинова Е С, Еналиева Г М Практическая методика

обучения иностранному языку, Москва 2000 З.Моппегі А. Віепуспи еп Ғгапсе. Мёіһоде ііе Ггапдаік, Рагіз 1991 4. Рогова Г.В. Содержание обучения иностранному язику в школе. Иностранные языки в школе ,1974 №3



Сабак14

1. Сабактың такырыбы: Оқушылардың коммуникативтік іскерліктері мен дағдыларын қалыптастыруға арналған жаңа технологиялар.

2. Сабактың жоспары:

1. Оқушыларға таныс тіл материалы.

2. Тіл материалын түсіну іскерлігі.

3. Теориялык мәліметтер:

Іскерліктердің тобының өзін екіге бөлеміз: а) окушыларға таныс тіл материалын түсінуге кажетті іскерліктер және ә) окушыларға таныс емес тіл материалын түсінуге кажетті іскерліктер. Бүл іскерліктерді дамытуға арналған жаттығулар жазба мәтіндерге тән лексикалык және грамматикалық материалды меңгеруді камтамасыз етеді.

а) Оқу барысында таныс тіл материалын түсіну іскерлігін дамытатын жаттығулар жеке тіл единицаларын тануға, олардың арасындағы байланысты аныктауға, оларды мағыналык жағынан ірі единицаларға (синтагмаларға, сөйлемдерге) біріктіруге дағдыландырады.

Жекелеген лексикалық единицаларды түсіну— окушының оларды тез тануының, яғни кабылдаған графикалык кешенді тиісті тындау-моторлык бейнемен және белгілі мағынамен ұштастыруының нәтижесі. Ал окушылар лексикалык единицаны тану үшін олардын үзак мерзімдік есінде тиісті үлгі болуға тиіс. Сондыктан активтік және пассивтік сөздікпен жүмыс істеудің бір міндеті осындай үлгілерді калыптастыру болып табылады. Окушылардың есінде сөздің графикалык және дыбыстык бейнесін, оның мағынасын калыптастыратын жаттығулар осы максатқа қызмет етеді. Бірак окуға үйрету үшін бүл жаттығулар жеткіліксіз. Оларға косымша графикалык -дыбыстык бейнелердің мағынасын есте сактауға көмектесетін жаттығулар жасау керек: сөздерді такырып бойынша, мағыналарынын жакын-алшактығына карап топтастыру, аударма диктанттар т.б. Мұндай жаттығуларда сөздер негізгі (атау) түрінде ғана емес, әр түрлі грамматикалык түрлерінде келтірілгені жен. Жаттығуларды тек дауыстап оку аркылы ғана емес, іштен окуы аркылы да орындап дағдыланған дүрыс. Бүл жаттығулар тіл материалын дәлме-дәл кабылдауға үйретеді.

Оку барысында тіл материалын окушылар дәлме-дәл қабылдаумен катар, оны тез қабылдауға тиіс. Сондыктан оқуға уйретудің алғашкы кезеңінен кейін материалды тануды автоматтнңдабрлдау единицаларын ірілендіруге йагталған үжыстар істеледі. Тіл материалын тануды тездетуге, оны автоматаандйярзгалған жаттығуларды орындауда уакытты шектеу талап етіледі. Тіл материалын тануды автоматтандыру және қабылдау единицаларын ірілендіру үшін текст-жаттығулар қолданылады. Мүндай жаттығуларда бірқатар сөздердің ішінен (синтагмалардың, сейлемдердің ішінен) берілген белгісіне карап беруі таңдап алу керек, мысалы:

- мына қатардан бірінші сөзбен үйқасатын сөзді (созылыңқы дауыстысы бар, үяң дауыссызбен аяқталатын сөзді) табыңдар;

- берілген қатардан еткен шақ түрінде түрған етістікті (салыстырмалы шырайдағы сын есімді, женский род зат есімін) табыңдар;

- әр қатардан мағына жағынан басқа сөздермен үйлеспейтін (бірінші созбен мағынасы жақын) сөзді (сөйлемді, сөз тіркесін) табыңдар т.б.

Қабылдау процесін тездету үшін түтас текстің немесе оның бір бөлігінің материалына күрылған жаттығулар пайдаланылады. Мәтінді іштен окуға мынадай тапсырмалар беруге болады: алдында бір рет оқыған

мәтіннен мына бір жерді (сөйлемді) табыңдар, мәтіннен мына фактіні дәлелдейтін / жоққа шығаратын жерді табыңдар т.б. Алдын ала окылмаған мәтіннен мүғалімнің мәтінді окырдан бұрын берген сүрақтарына жауап іздеу, оқудан бүрын берген жоспарға сәйкес мәтіннің бөліктерін анықтау сиякты жаттығулар да кабылдауды тездетуге дағдыландырады.

ә) Окушыларға таныс емес тіл материалымен жұмыс істеуге дағдыландыратын жаттығулар.

Окушылар өз бетімен шетел тілінде окығанда, оларға окып отырған мәтінде таныс емес сөздер кездесуі сөзсіз. Олай болса, оқушыларды сондай сөздердің мағынасын тез анақтауға үйрету керектігі түсінікті. Таныс емес лексикалык матриалы бар мәтіндер VIII кластан бастап енгізіледі. Сондықтан оқушылар VIII класка дейін жаңа сөздердің мағынасын анықтау тәсілдерін меңгеріп алуға тиіс. Ол тәсілдерді үйрету екі бағытта жүргізіледі: а) окушыларды таныс емес сөздің мағынасын өзінің сөз тәжірибесіне сүйеніп аныктауға және ә) екі тідді сөздіктің көмегімен анықтауға үйрету керек.

Бүрыннан таныс емес сөздердің мағынасын сөз тәжірибесіне сүйеніп аныктау методикада тілдік болжау ( языковая догадка) деп аталады. Таныс емес сөздің мағынасын:1) сөздің жекелеген сыңарларын (түбір мен аффиксті ) тану нәтижесінде, 2) ол сөздің ана тілімен үксастығы нәтижесінде ( бір түбірлес сездер) және 3) сөздің мағынасын контекстке карап болжау нәтижесінде аныктауға болады.

Екі тілді сөздікті пайдалану іскерлігін дамытуды мынадай жаттығулардан бастаймыз: берілген бір топ сөзді тез арада алфавит бойынша реттеу; көптеген сөздермен немесе сөйлемде берілген сөздің негізгі формасын атау; сездің қай сөз табына жататынын аныктау т.б.

Сөздікті пайдалануға арналған жаттығулар мәтінді оку барысында кездесетін барлык жағдайларды камтуға тиіс: сөйлемдегі сездін. мағынасы сездікте берілген аудармалардың бірімен сәйкес келеді; әр түрлі сөйлемде берілген бір сөздің мағынасы сөздікте берілген бірнеше аудармамен сәйкес келеді; сөздікте берілген аудармалардың бір де бірі сөйлемдегі сөзді аударуға жарамайды. Осындай жаттығуларды орындау аркылы окушыларды контекстке сүйене отырып, сөздіктен ең дүрыс аударманы таңдап алуға дағдыландырамыз. Оқушылар бір тілдегі сөздің орнына екінші тілдегі сөзді ойланбай коя салмауы керек.

II. Мәтіннін мазмұнын түсінуге қажетті іскерліктер және оларды дамытуға арналған жаттыгулар. Мәтінді түсіну дегеніміз сол мәтіндегі фактілі ақпаратты ала білу және онын мәнін түсіну. Мәтінді түсіну жекелеген фактілерді үсгінуден, олардъврасындағы байланысты аныктаудан, сөйтіп оларды біртүтас мәндік единицаға бірлестіруден қүралады. Ол үшін окушы мәтіннің жеке элементтерін - таяныш сөздерді , маңызды фактілерді ажырата білуге уйренуі керек және алынған фактілерді жинактап, синтездеуге , оларды мәндік үзінділерге біріктіруге үйренуі керек. Алынған ақпаратты одан әрі өңдеу, яғни мәтінді мән деңгейінде түсіну үшін оқушылар алынған акпараттан корытынды шығарып, мәтіннің идеясын, түпкі ойын аныктауға, келтірілген фактілерді бағалай білуге, оларды өзінің білімімен тәжірибесімен үштастыра білуге тиіс.

Бүл аталған іскерліктерді окушылар ана тілінде меңгереді. Қиындык бүларды жаңа тілде қолдануда кездеседі. Сондыктан жаттығулар осы қиындықты жоюға арналады. Бүл жаттығулар мыналар: абзацтың негізгі ойын а^щңдар; абзацтан мына әлавдвйтін д жерді табыңдар:абзацтың негізгі ойын анықтандар: абзацтан мына ойды дәлелдейтін жерді табыңдар; абзацтың жалғасын табындар (жалғасы кандай болатынын алдын ала айтыңдар) ; абзацка такырып табыңдар: айтылған ойға баға беріндер т.б. Көмекші жаттығулар ретінде мына жаттығуларды қолдануға болады: таяныш сөзді (сөйлемді) аныктаңдар, олардың астын сызывдар, абзацты кысқартындар, оларды көшіріп жазып алындар, дауыстап окыңдар; абзацты кыскартындар (толықтырыңдар); абзацта келтірілген фактілердің санын аныктаңдар т.б.

Жоғарыда аталған жаттығулар оқудың сөз әрекеті кызметін аткаруына кажетті алғышарттарды жасауға бағытталған. Алайда окушылар окуды өздерінің интеллектуалдык даму атысына сәйкес сөз өрекеті деп карау үшін белгілі шарттар орындалуға тиіс.

І.Мәтіндердін мазмүны белгілі жастағы окушылар үшін күнды болуға тиіс.

2.Шетел тіліндегі материал баска пәндермен кластан тыс шүғылдануына жарайтындай болуы керек.

З.Шетел тіліндегі мәтінді окыр алдында окушыларға ана тілінде окығандағыға үксас тапсырмалар беру керек — мәтіннің жалпы идеясын анықтау, белгілі акпаратты табу, мәтінге, автордың идеясына , жеке фактілерге бага беру т.б.

4.0кушыдан окыған мәтіннің мазмүнын түсінуді ғана талап ету керек (мысалы, мәтіннің тіл материалын есте сактауды, оны кейін қайта қалыптастыруды талан етуге болмайды). Ол үшін мүғалім мәтінді оқу барысында тіл материалын бекіту жұмысын тоқтатканы жөн, окушылардың назары толығымен мәтінің мазмүнына аударылуы керек.

5.Мәтін бір түтас мазмүндық единица болуы керек; тапсырманы өзгертпей, мәтінді кайталап окымаған жөн.

Оқушы мәтінді қалай оқуы оның мақсатына байланысты. Оқу мақсатын мүғалім берген тапсырмаға сай анықтауға болады. Мүғалім оқығанды қалай тексерсе , оқушы мәтінді солай оқиды. Сондыктан тексеру түрі, мәтін оқу түріне сәйкес болғаны жөн.

Жоғарыда оқудың үш негізгі түрі аталған: таныса оқу, зерттей оку және қарап шығу. Осылардың ішінде орта мектепте карап шығудын тек кейбір элементтерін ғана үйрету керектігі деп айтылған. Негізінен оқудың екі түріне - таныса оқумен, зерттей оқуға үйрету керек. Енді соларды қысқаша қарастырып өтелік.



4. Бақылау сұрақтары:

1. Оқушылардың коммуникативтік іскерліктері қалай қалыптастырылады?

2. Оқушылардың коммуникативтік іскерліктері мен дағдыларын қалыптастыруға арналған кандай жаңа технологияларды білесіз?

5. Студенттің үй тапсырмасы:

1. Окушыларға таныс тіл материалы.

2. Тіл материалын түсіну іскерлігі.

6. Студенттің аудиторияда орындайтын тапсырмасы:

1 .Оқушылардың коммуникативтік іскерліктері қалай қалыптастырылады?

г.Окушылардың коммуникативтік іскерліктері мен дағдыларын қалыптастыруға арналған қандай жаңа технологияларды білесіз?

7. Әдебиеттер тізімі:

а) негізгі:

1. Ильина Т.А.Педагогика. Педагогтык институттардын студентеріне арналған оку құралы. Алматы , Мектеп 1977

2. Абдигалиев С Неміс тілін окытудын негіздері, Алматы 1992

3. Гальскова Н Д Современная методика обучения иностранным языкам, Москва 2000

4. Зимняя И А Психологические аспекты обучения говорению на иностранном языке, Москва 1985

5. Иванова А М Обучение письменной речи на французском языке, Москва 1981

6. Общая методика обучения иностранным языкам в средней школе. Под редакцией А.А. Миролюбова, И.В.Рахманова, В.С.Цетлин Москва, Просвещение 1967

7. ГезН.И. Методикаобучения ииостранным языкам всредней школе,Москва 1982

б) косымша

1 Щерба Л.В. Языковая система и речевая деятельность. Ленинград

1974


2. Колкер Я М, Устинова Е С, Еналиева Г М Практическая методика

обучения иностранному языку, Москва 2000 З.Моппегі А. Віепуетш еп Ғгапсе. Мёіһосіе сіе Ғгап^аіз, Рагіз 1991 4. Рогова Г.В. Содсржание обучения иностранному язику вшколе. Иностранные языки в школе ,1974 №3



Сабақ 15

1 Сабақтың тақырыбы: Оқушылардың екінші шетел тіліндегі білімін, іскерлік пен дағдыларын тексеру жене бағалау. Өзін-өзі тексеру және бағалау..

2.Сабақтың жоспары:

1 .Тексеру мен бағалау

2. Өзін-өзі тексеру және бағалау.

З.Теориялык мәліметтер:

Дүрыс дайындалған және жүйелі түрде жүргізілген тексеру мен бағалау оқушылардың үлгерімін арттыруға тиімді ыкпалын тигізсді, оқушылардың бойында құнды каснеттерді: борыш сезімін, жауапкершілікті, оқуға деген ынтасын, еңбеккерлікті қалыптастырады. Тексеру мен бағалау мектептегі оку-тәрбие жүмысының маңызды қүрама бөлігі болып табылады. Ол оқушыларға материалды қалай игергенін, кандай кемшілікгер барын, әрі карай қалай жүмыс іетеу, не істеу керектігін көрсетеді. Мүның үлкен тәрбиелік мәні де бар, өйткені тексеру мен бағалау окушыларды өз жүмысының нәтижесін сын кезбен бағалауға үйретеді.

Тексеру мен бағалау мүғалімге де оку-тәрбие жұмысының жетістіктері мен қатар онын кемшіліктерін де көрсетіп, оны жақсарту жолдарын іздеуге козгау салады. Әдетте шетел тілі сабағында окушыға баға кою үшін мүғалім оның жауабындағы кателерін санап, қандай материалды білмейтінін, кандай іскерлік пен дағдыны меңгермегенін тізіп береді. Соның саддарынан окушы өз кабілетіне, мүмкіндігіне сенуден қалады да, неміс тілінде сөйлеуге кысылады, немісше сөйлеуден бас тартады. Олай болса, тексеру, бағалау кезінде кателер мен кемшіліктерді емес, окушылардың жетістіктерін, табыстарын көрсетіп отырған жөн. Окушынын аз да болса табысын көрсету аркылы мүғалім оның еңбекке үмтылуын, ынтасын, пәнге кызығуын арттырады, өзіне, өз кабілетіне сенімін, сабақтағы белсенділігін, одан әрі жүмыс істеуге күлшынуы мен күштарлығын дамытады. Онын нені білетінін, нені істей алатынын атай беріп отырса, окушы одан да әрі жетіле түсуге үмтылып, жаңа іскерліктер мен дағдыларды игеруге тырысатын болады. Сөйтіп, бағалау окушы үшін стимул бола алады.

Орта мектепте көпшілік пәндердің тексеру объектісі білімді менгеру деңгейі болыи табылады. Бүл әсіресе ғылым негіздері болып келетін математика, физика, тарих, география, биология сиякты пәндерге тән. Мүнда мүғалім окушының осы ғылым негіздерін қаншалыкты терең және берік меңгергенін тексереді. Шетел тілінің бұл пәндерден өзгешелігі - мұнда тексеру объектісі тіл білімінің негіздерін окушьшьн каншалыкты терен және берік меңгергені емес,онда сөз әрекетінің негізгі үш түрінде таңдап түсінуде және оқуда қалай меңгергендігі

Шетел тілі сабағында, тексеру мен бағалау шет ел тілдерін орта мектепте оқытудың жаңа мақсаттарына сәйкес болуы керек. Шетел тілін оқытуда сол тілді іс жүзінде меңгеру, яғни практикалық максат алдыңғы қатарға коймлуьшен байланысты неміс тілі сабағында ең алдымен оқу, тыңдап түсіну, сейлеу және шектелген мөлшерде л<азу іскерліктері мен дағдыларының қальштасу деңгейін тексеру керек. Олай болса, шетел тілін окытудағы тексеру объектісі - оқушылардың ауызша және жазба сөзді меңгеру іскерліктері мен дағдылары.

Сез дағдыларын, яғии дыбыстарды айту (фонетикалык), лексикалык және грамматикалык дағдыларды тексергенде, олардың даму дәрежесін, автоматтандырылу деңгейін ескеру керек. Сөз іскерліктерін тексергенде мұғалім сөз әрекетінің тиісті түрін окушының калай қолдануына көңіл бөлуге тиіс. Мысалы, сейлеу іскерлігін тексергенде, мүғалім оқушының монолог және диалог түрінде сөйлеу іскерлігінің даму дәрежесіне көңіл бөледі, Тыңдап-түсінуді тексергенде, ол белгілі мазмүны бар, келемі белгілі ауызша айтылған мәтінді түсінуіне назар аударады. Оку іскерлігін тексеру барысында окыған мотіннен қажетті ақпаратты алу қабілетін бакылайды.

Қазіргі методикада тексерудің жүрпзілу мерзімне қарай оның мынадай түрлері бар: 1) күнделікті (ағымдағы) тексеру, 2) тақырыптық тексеру (бір тақырып аякталған соң, соның соңындағы тексеру), 3) мерзімді тексеру, 4) қорытынды тексеру (жыл аяғындағы тексеру).

1. Ағымдағы тексеру (жүйелі тексеру деп те атайды) ор сабақта, сабактың әр кезеңінде жүргізіледі. Тексерудің бүл түрі оперативтік кері байланыс рөлін аткарады, яғни ол окушыларға және мүғалімге материалды меңгерудің барысын, белгілі тіл күбылыстарын игеру, сөз әрекетінін белгілі бір түрін игеру барысын, окушылар кездескен киындыктарды көрсетіп отырады.

2. Такырыптық тексеру шетел тілін окытуда кеңінен колданылады, өйткені шетел тілін оқытуда материал такырыптык принцип негізінде үйымдастырылады, Материалды тақырып бойынша орналастыру әр такырып өтіліп болған соң сол тақырыптың тіл материалын, осы такырыптағы менгерілуге тиісті іскерліктер мен дағдыларды окушылар калай меңгергенін тексеріп отыруды кажет етеді. Тексерудің бүлтүрі жаңа оқулыктарда берілген кайталау сабактарында жүргізіледі.

3. Мерзімді тексеру әдетте токсаннын немесе жарты жылдыктың аяғында еткізіледі. Токсанның, жарты жылдықтың аяғында мүғалім осы мерзім ішінде игерген іскерліктер мен дағдыларды тексереді. Ағылшын тілі окулыктарында бір токсанда немесе жарты жылдықта оқушылар меңгеруге тиіс сөздердің тізімі берілген. Мүны да мүғалім сөз әрекетінің әр түріне байланысты іскерліктер мен дағдыларды тексеру барысында бакылап отырады.

4. Қорытынды тексеру дегеніміз оку жылының аяғыпда окуііімларлмп оічіі жылда меңгерген тіл материалын, сөз әрекетінің әр түріис Скіііліші.іііі.і іскерліктер мен дағдыларды қаншалыкты берік мсцгсртіін кчич-ру Қорытынды тексеруге шетел тілін окыту курсы аяқталганда жүрітіілпш тексеруді де жатқызуға болады.

Тексеруді үйымдастыру жолдарына карай оның мынадай -ажыратады: а) фронталды тексеру (яғни бір мезгілде бүкіл кластың білімім, іскерліктерін, дағдыларын тексеру), ә) жеке оқушының білім, ісксрлік, дағдыларын тексеру, б) ауызша тексеру, в) жазбаша тексеру, г) бір тілде тексеру, ғ) екі тілде тексеру (яғни аударма аркылы тексеру).

Бағдарламаға сәйкес оқушылар сөз әрекетінің үш түрін — тывдап түсінуді, сөйлеуді (диалог және монолог түрінде), оқуды меңгереді. Мүғалім сөз әрекетінің осы үш түрінін меңгерілу деңгейін жеке-жеке тексеріп, бағалайды. Тіл материалын игеруі іскерліктер мен дағдыларды тексеру барысында анықталады. Бағалау коммуникативтік түрғыдан қарасады. Бағалау нормалары оқушьглардын коммуникативтік міндетті атқару сапасына байланысты. Ағымдағы тексеру барысында және бакылау жұмыстарының нәтижесінде журналға әр окушыға тыңдап-түсінуден, сөйлеуден және оқудан жеке баға койылады. Токсандык, жарты жылдык корытынды бағалар оқушыларға шетел тілінен дайындығының анық керсеткіші болуға тиіс. Бағалау нормалары мыналар:

А. Тыңдап-түсіну. «5» деген баға егер окушы-коммуникативтік тапсырманы орындаса, әр кластың бағдарламалык талаптарына сай шетел тіліндегі сезді толык түсінсе койылады. Ал коммуникативтік тапсырма орындалса, оқушылар сол кластың бағдарламалық талаптарына« сай шетел тіліндегі сөздің мағымасын түсінсе, бірақ естіген мәтіннің жалпы мазмүнын түсінуге нүксан келтірмейтін жеке фактілерді түсінбесе, онда "4" деген баға коямыз. Коммуникативтік тапсырма орындалса осы кластың бағдарламалык талаптарына сай шетел тіліндегі сөздер негізгі мәнін ғана түсінсе, онда «3» деген баға койылады. Ал окушы сол кластың бағдарламалык талаптарына сай шетел тіліндегі сөздін мәнін түсінбесе, онда «2» деген баға койылады.

Б . С ө й л е у . Егер окушылар тіл аркылы түсініссе, окушылардын сөзі коммуникативтік тапсырмаға сәйкес болса, ал ауызша сөзінде ешқандай тілдік кателер болмаса, онда «5» деген баға койылады. Окушылар тіл аркылы түсінісе алса, оның сезі коммуникативтік тапсырмаға сәйкес болса, өз ойын шетел тілінде шамалы кателермен айтып жеткізсе (мысалы, предлогты дүрыс қолданбай, немесе зат есімнің септік түрін дүрыс колданбаса), «4» койылады. Ал оқушылар тіл аркылы түсінісіп, сөз коммуникативтік тапсырмаға сәйкес болғанмен тілдік кателер едәуір елеулі болса, бірак олар окушынын айтканын түсінуге нүксан келтірмесе, онда «3» койылады. Тіл аркылы түсінісе алмаса немесе сөз коммуникативтік тапсырмаға сәйкес болмаса, оқушы тіл материалын нашар меңгергендіктен сөзде тіддік кателер тым ком болса, онда «2» деген баға койылады.

4. Бақылау сұрақтары:

1 Жаңа сөзбен таныстыру және оның формасын түсіндіру.

2 Жаңа сөздердің мағынасын түсіндіру.

Жаңа сөзді алғаш бекіту және оның қолданылуын автоматтандыру.



5. Студенттің үй тапсырмасы:

1. Окушыларға таныс тіл материалы.

2. Тіл материалын түсіну іскерлігі.

6. Студенттің аудиторияда орындайтын тапсырмасы:

1 .Оқушылардың коммуникативтік іскерліктері қалай қалыптастырылады?

г.Окушылардың коммуникативтік іскерліктері мен дағдыларын қалыптастыруға арналған қандай жаңа технологияларды білесіз?

7. Әдебиеттер тізімі:

а) негізгі:

1. Ильина Т.А.Педагогика. Педагогтык институттардын студентеріне арналған оку құралы. Алматы , Мектеп 1977

2. Абдигалиев С Неміс тілін окытудын негіздері, Алматы 1992

3. Гальскова Н Д Современная методика обучения иностранным языкам, Москва 2000

4. Зимняя И А Психологические аспекты обучения говорению на иностранном языке, Москва 1985

5. Иванова А М Обучение письменной речи на французском языке, Москва 1981

6. Общая методика обучения иностранным языкам в средней школе. Под редакцией А.А. Миролюбова, И.В.Рахманова, В.С.Цетлин Москва, Просвещение 1967

7. ГезН.И. Методикаобучения ииостранным языкам всредней школе,Москва 1982

б) косымша

1 Щерба Л.В. Языковая система и речевая деятельность. Ленинград

1974


2. Колкер Я М, Устинова Е С, Еналиева Г М Практическая методика

обучения иностранному языку, Москва 2000 З.Моппегі А. Віепуетш еп Ғгапсе. Мёіһосіе сіе Ғгап^аіз, Рагіз 1991 4. Рогова Г.В. Содсржание обучения иностранному язику вшколе. Иностранные языки в школе ,1974 №3








1   2   3   4   5


©netref.ru 2017
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет