ОҚу курсының каталогы 050205 Филология: өзбек тілі



жүктеу 1.96 Mb.
бет6/13
Дата03.04.2016
өлшемі1.96 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   13
: sites -> default -> files
files -> «Наркологиялық ұйымнан анықтама беру» мемлекеттік көрсетілетін қызмет стандарты Жалпы ережелер «Наркологиялық ұйымнан анықтама беру»
files -> ТӘуелсіздік жылдарынан кейінгі сыр өҢірі мерзімді басылымдар: бағыт-бағдары мен бет-бейнесі
files -> Ф 06-32 Қазақстан республикасының білім және ғылым министрлігі
files -> Т. Н. Кемайкина психологические аспекты социальной адаптации детей-сирот и детей, оставшихся без попечения родителей методическое пособие
files -> Техническая характеристика ао «нак «Казатомпром»
files -> Үкіметтің 2013 жылға арналған Заң жобалау жұмыстары Жоспарының орындалуы бойынша ақпарат
files -> Ақтөбе облысының жұмыспен қамтуды үйлестіру және әлеуметтік бағдарламалар басқарма басшысының


1

1

Пәннің аталуы

Қазіргі өзбек тілі (сөзжасам)







Қысқартылған атауы

КОТS 2215







Оқу іс-шаралары

Дәрістер, практикалық, ОСӨЖ, СӨЖ







Семестр

3







Оқытушының Т.А.Ә.

Абатаева Г.







Доцент/ оқытушы:

аға оқытушы







Жұмыс тілі










Оқу жоспарымен сәйкестігі

БП міндетті







Оқу түрі/ академиялық сағаттардың саны

Дәріс 15, Практикалық 15, ОСӨЖ30, СӨЖ30







Еңбек сыйымдылығы

Барлығы 90







Кредиттер/ сынақ бірліктері

2







Модуль аясында оқытуға қабылдау жағдайлары

Пререквизиттер: Қазіргі өзбек тілі (сөзжасам)







Білім беру мақсаттары

Қазіргі өзбек тілі сөзжасам пәні - өзбек тіл білімінің өзекті саласының бірі-сөзжасам жайлы, оның негізгі теориялық және практикалық мәселелері жайлы білім беретін пән. Сөзжасам тіліміздегі сөздердің жасалу үдерісін, сөзжасам терминдерін, оны жасауға қатысатын сөзжасамдық негізгі тәсілдерін, күрделі сөздерді, олардың түрлерін, сөзжасам терминдерін, сөз таптарын жасаудағы синтетикалық , аналитикалық, лексика-семантикалық тәсілдердің қызметін, сөз таптары сөзжасамын зерттейтін ғылым.

Пәнді оқытудағы мақсатымыз бен міндетіміз- тілдің сөзжасамдық құрылымын меңгерту. Сөзжасам пәні тіл білімінің фонетика, лексикология, синтаксис, морфология сынды салаларымен тығыз байланысты.Курстың мазмұны мынадай бөлімдерден тұрады:

сөзжасам тіл білімінің жеке саласы;

өзбек тілінің сөзжасам жүйесі;

сөзжасам тәсілдері, оның түрлері;

туынды сөздің түрлері;

сөзжасамдық талдаудың өзіндік ерекшелігі;

есім сөздердің сөзжасамы, олардың өзіндік ерекшеліктері;



етістіктің сөзжасамы мен оларға сөзжасам тәсілдерінің қатысы, ерекшеліктері.








Мазмұны

Сўз ясалиши курси ва унинг фан сифатида ўқитилиши“Сўз ясалиши” курсига кириш, курснинг мақсад ва вазифалари Сўз ясалиши. Ҳозирги ва тарихий сўз яса лиши. Сўз ясаш усуллари. Фонетик усул билан сўз ясаш. Синтетик – лексик усул билн сўз ясаш Аффиксация усули билан сўз ясаш Сўз ясалиш структураси Сўз туркумларида сўз яса лиши. От ясалиши Композиция усули орқали от ясалиши Сифат ясалиши Композиция усули орали сифат сўз туркумининг ҳосил булиши Феъл ясалиши Композиция усули орқали феъл сўз туркумининг ясалиши Равиш ясалиши Композиция усули орқали равиш сўз туркумининг ясалиши.

Практикалық сабақ:Сўз ясалиши курсиниг тилшуносликнинг алоҳида бир бўлими, унинг ўрганилиш сабабларини тушиниш Синхрон ва диахрон усулда ясалган сўзлар ва уларнинг бир – бирларидан фарқини ўрганиш. Ҳозирги ўзбек тиладаги сўз ясалиш усуллари. Семантик усул, унинг ясалиш формаси. Фонетик усул билан сўз ясаш ҳақидаги фикрлар, унинг пайдо билиш йўллари. Синтетик – лексик усул билан сўз ясаш, унинг пайдо билиш йўллари, сўз ясашда унинг асосий хизмати. Аффиксация усул билан сўз ясаш, унинг пайдо билиш йўллари, сўз ясашда унинг асосий хизмати. Сўз ясалиши таҳлилида ясама сўзларнинг қандай ясовчи комплементлардан ташкил топ гани ва шу компонентлар асосида ясама сўз маъносининг ифодаланиши Аффиксация Композиция усули орқали от сўз туркумининг ясалиши, от ҳосил қилувчи қўшимчалар. усули орали от сўз туркумининг ясалиши, от ҳосил қилувчи қўшимчалар. Аффиксация усули орқали сифат сўз туркумининг ясалиши, сифат ҳосил қилувчи қўшимчалар. Композиция усули орқали сифат сўз туркумининг ясалиши, сифат ҳосил қилувчи қўшимчалар. Уларнинг бир биридан фарқи Аффиксация усули орқали феъл сўз туркумининг ясалиши, феъл ҳосил қилувчи қўшимчалар. Композиция усули орқали феъл сўз туркумининг ясалиши, феъл ҳосил қилувчи қўшимчалар. Аффиксация усули орқали равиш сўз туркумининг ясалиши, равиш ҳосил қилувчи қўшимчалар. Композиция усули орқали равиш сўз туркумининг ясалиши, равиш ҳосил қилувчи қўшимчалар.
















































































































































































1

Пән аталуы

Өзбек диалектологиясы







Қысқартылған атауы

ОД 2225







Оқу іс-шаралары

Дәрістер, практикалық, ОСӨЖ, СӨЖ







Семестр

3-4







Оқытушының Т.А.Ә.

Абатаева Г.







Доцент/ оқытушы:

аға оқытушы







Жұмыс тілі

өзбек







Оқу жоспарымен сәйкестігі

БП таңдау







Оқу түрі/ академиялық сағаттардың саны

Дәріс 15, Практикалық 15, ОСӨЖ30, СӨЖ30







Еңбек сыйымдылығы

Барлығы 90







Кредиттер/ сынақ бірліктері

2







Модуль аясында оқытуға қабылдау жағдайлары

Пререквизиттер: Өзбек диалектологиясы







Білім беру мақсаттары

Халық не ұлт тілдерінің жалпыға бірдей түсінікті жақтарымен қатар, белгілі бір аймақтарда қолданылатын ерекшеліктері болады. Бұл ерекшеліктері болады. Бұл ерекшеліктер шағын аймақтарда немесе бірнеше аймаққа ортақ болып келуі мүмкін. Сол ерекшеліктер қолданыс аймағына қарай ауыспалы сөйлестік, сөйлестік немес диалект, наречиелер болып аталуы мүмкін. Ерекшеліктердің қандай түрі болса да жалпы халықтық тілдің тармағы болып саналады.

Пәнді оқыту барысында студенттер осылардан түсінік болады және өздерінің оқыған көркем шығармаларынан, өзінің жасап тұрған орталарынан курста айтылған мәселелерді байқап отырады да оларды ауызекі сөйлеу тілінде қолданбауға дағдыланады. Солай етіп оларды әдеби тілде сөйлеуге үйретеді.

Курсты үйрену барысында студенттер қазақ тілінің жергілікті ерекшеліктерінің түр-түсімен танысады және олардың келіп шығу себептерінен хабардар болады. Сол ерекшеліктердің тарихымен танса отырып, қазақ тілінің өзге туыс тілдермен жақындығында ашып алады.

Курс өзбек диалектологиясының зерттелу тарихынан және оны ерттеушілер туралы түсінік берумен қатар өзбек тіліндегі жергілікті ерекшеліктердің түрлері туралы мағлұмат береді. Курсты оқу барысында жергілікті ерекшеліктердің топтарымен танысады. Диалектологиялық сөздік және айтылыс жасаудың әдіс-тәсілдерімен танысады. Студенттер І куста өткен тіл білімне кіріспе пәнінен алған диалектология туралы түсінік алған. Оның фонетика, лексика, грамматика тараулары бойынша теориялық түсініктерін пәнді үйрену барысында қолдана біледі. Курсты үйрену барысында өзбек тілінің жергілікті ерекшеліктері туралы кең түсінік алып, оның келіп шығу себептерін түсінеді. Курсты оқығаннан кейін диалектологиялық атлас сөздік жасау мүмкіншілігіне ие болады.










Мазмұны

Дәріс. Ўзбек шевашунослиги фан сифатида. Шева, лаҳжа ва діалект. Лингвистик геграфия. Шеваларнинг бошқа тил категорияларига муносабати. Маҳаллий лаҳжалар ва ижтимоий жаргонлар. Транскрипция ва тасниф.В. В. Решитов транскрипцияси Фонетика. Унлилар таркиби.

Фонетик жараёнлар. Чўзиқ ва қўш унлилар. Ундошлар таркиби. Метатеза, спирантизация. Қўш ундошлилик. Морфологик хусусиятлар. Бош келишик , қаратқич ва тушум келишиги. Жўналиш, ўрин – пайт ва чиниш келишиги. Эгалик категоряси. Кўплик категорияси. Олмош. Кишилик олмоши.Кўрсатиш олмоши.Феъл Феълларда замон. Феълнинг вазифадош шакллари. Бошқа сўз туркумлари ҳақида маълумот. Лексика

Кўп маъноли сўзлар Эски ва янги сўзлар Табу ва эвфемизмлар.Фразеология

Практикалық сабақ: Ўзбек шевашунослиги фан сифатида ўқитилишини , унинг мақсад ва вазифаларини. Лингвистик геграфиянинг ўрганилиш тарихи. Транскрипция ҳақида умимий маълумот. Транскрипциянинг турларини ўрганиш.

Транскрипция ва имлонинг узаро фарқларини , ўзбек шевалари таснифлари ҳақида бир неча сўз билишлари. Фонетика ҳақида маълумот. Унли ва ундош товушлар уларнинг таснифи ўзбек лаҳжа ва шеваларида уларнинг хусусиятларини. Фонетика ҳақида маълумот. Фонетик жараёнларнинг ўзбек лаҳжа ва шеваларида учраши ва уларнинг хусусиятларини. Морфология ҳақида маълумот. Морфологик хусусиятлар. Келишик категорияси. Ўзбек адабий тили ва унинг лаҳжа ва шеваларида келишик қўшимчаларининг қўлланишини ўрганиш. Олмош тўғрисида маълумот. Кишилик, кўрсатиш олмошларининг ўзбек халқ шевалари учун хос булган фонетика, граматика ва лексика соҳасидаги хилма хилликлар билан изоҳланишини билини. Феъл ҳақида маълумот.

Феъл замонлари уларнинг шеваларда қўлланишини ўрганиш. Феъл ҳақида маълумот.

Феъл майллари уларнинг шеваларда қўлланишини

Сифатдош, равишдош ва ҳаракат номи уларнинг бир бирларидан фарқи. Сифат, сон, равиш в.б сўз туркумларининг ўзбек халқ шеваларида қўлланиши ясалиш йуллари ва вазифалари ҳақида.

Лексика ҳақида маълумот. маънодош, шаклдош ва зид маъноли сўзлар уларнинг лаҳжа ва шеваларда учрашини. Ўзбек шеваларидан чиқиб кетган қадимий сўз уларнинг ҳозирги вақтда муомаладан чиқиб кетиши урини янги сўзлар эгаллаганини.



Ўзбек лаҳжа ва шеваларида фразеологик ибораларнинг учрашини, уларнинг тузилишини ва қўлланишини ўрганиш.







1

Пән аталуы

Жергілікті тіл ерекшеліктерін тексеру







Қысқартылған атауы

ОД 2225







Оқу іс-шаралары

Дәрістер, практикалық, ОСӨЖ, СӨЖ







Семестр

3-4







Оқытушының Т.А.Ә.

Абатаева Г.







Доцент/ оқытушы:

аға оқытушы







Жұмыс тілі

өзбек







Оқу жоспарымен сәйкестігі

БП таңдау







Оқу түрі/ академиялық сағаттардың саны

Дәріс 15, Практикалық 15, ОСӨЖ30, СӨЖ30







Еңбек сыйымдылығы

Барлығы 90







Кредиттер/ сынақ бірліктері

2







Модуль аясында оқытуға қабылдау жағдайлары

Пререквизиттер: Жергілікті тіл ерекшеліктерін тексеру







Білім беру мақсаттары

Пәнді оқыту барысында студенттер осылардан түсінік болады және өздерінің оқыған көркем шығармалары- нан, өзінің жасап тұрған орталарынан курста айтылған мәселелерді байқап отырады да оларды ауызекі сөйлеу тілінде қолданбауға дағдыланады. Солай етіп оларды әдеби тілде сөйлеуге үйретеді. Курсты үйрену барысын да студенттер қазақ тілінің жергілікті ерекшеліктерінің түр-түсімен танысады және олардың келіп шығу себеп терінен хабардар болады. Сол ерекшеліктердің тарихы мен танса отырып, қазақ тілінің өзге туыс тілдермен жақындығында ашып алады.








Мазмұны

Лексикалық ерекшеліктер

Лексика саласындағы жергілікті ерекшеліктердің сипаты Диалектік синонимдер мен лексика-фонетикалық дублеттер, олардың жасалу жолы мен түрлері.



Морфологиялық ерекшеліктер. Етістік. Бұйрық райлы етістіктің жекеше II жағының( -ғын, -гін, -ың, -ің қалау-тілек мағыналы етістіктің көпше жағының (-лы,-лі) жасалуындағы ерекшелік.Көсемшелік -ғайы, -гейі, -кейі формалары. Етістік тұлғаларында сақталып қалған қосымшалар мен қысқару элементі

Синтаксистік ерекшеліктер. Септік жалғауының қолданылуына байланысты ерекшеліктер. Шығыс пен барыс, жатыс пен барыс, көмектес пен шығыс, табыс пен көмектес септіктерінің қызметін дегі ауысушылық. Бұлардың көне түркі тілдері фактілерінен де белгілі екендігі







1

Пән аталуы

Өзбек диалектісіндегі тілдік ерекшеліктердің түрлері







Қысқартылған атауы

ОД 2225







Оқу іс-шаралары

Дәрістер, практикалық, ОСӨЖ, СӨЖ







Семестр

3-4







Оқытушының Т.А.Ә.

Абатаева Г.







Доцент/ оқытушы:

аға оқытушы







Жұмыс тілі

өзбек







Оқу жоспарымен сәйкестігі

БП таңдау







Оқу түрі/ академиялық сағаттардың саны

Дәріс 15, Практикалық 15, ОСӨЖ30, СӨЖ30







Еңбек сыйымдылығы

Барлығы 90







Кредиттер/ сынақ бірліктері

2







Модуль аясында оқытуға қабылдау жағдайлары

Пререквизиттер: Өзбек диалектісіндегі тілдік ерекшеліктердің түрлері





2

Білім беру мақсаттары

Курсты үйрену барысын да студенттер қазақ тілінің жергілікті ерекшеліктерінің түр-түсімен танысады және олардың келіп шығу себеп терінен хабардар болады. Сол ерекшеліктердің тарихы мен танса отырып, қазақ тілінің өзге туыс тілдермен жақындығында ашып алады.





3

Мазмұны

Дауысты дыбыстардың алмасуы.Дауыссыз дыбыстар дың алмасуы, ауысуы Метатезалық құбылыстар.

Есімдік. Жіктік есімдігінің бізің, сізің, бізікілер, сізікі лер формалары . Кейбір сұрау, сілтеу есімдіктерінің тұлғалық ерекшеліктері (қайшан, қанда, былайшаң, солайшаң, тона, тонау т.б. )Үстеу. Сөйленістердегі үстеу түрлеріне байланысты ерекшеліктер шаққа, ілкі, азда-аз Ш ы л а у. Шылау түрлсріне байланысты ерекшеліктер(шекейін, сияқты,(сиқатты, жөмесе ).



Сөйленістердегі сөз тудырушы жұрнақтардың сипаты Біріккен сөздердің жасалуындағы ерекшеліктер.






1

Пәннің аталуы

Практикалық өзбек тілі







Қысқартылған атауы

РОТ 2309







Оқу іс-шаралары

Дәрістер, практикалық, ОСӨЖ, СӨЖ







Семестр

3







Оқытушының Т.А.Ә.

Абатаева Г.







Доцент/ оқытушы:

аға оқытушы







Жұмыс тілі

өзбек







Оқу жоспарымен сәйкестігі

КП таңдау







Оқу түрі/ академиялық сағаттардың саны

Практикалық 45, ОСӨЖ45, СӨЖ45







Еңбек сыйымдылығы

Барлығы 135







Кредиттер/ сынақ бірліктері

3







Модуль аясында оқытуға қабылдау жағдайлары

Пререквизиттер: Практикалық өзбек тілі




2

Білім беру мақсаттары

Практикалық өзбек тілі курсы тіл мен әдебиет мамандарын дайындау үшін оқытылатын лингвистикалық пәндерге негізгі кіріспе курсы болып есептелінеді. Курс бүгінгі күні қолданылып жүрген ана тіліміздің фонетикалық, лексикалық және грамматикалық жүйесін ғылыми теориялық негізде тануды міндет етеді. Студенттер сонымен қатар оқу процесінде қазіргі заманғы лингвистиканың өзекті (актуальды) мәселелерінен де хабардар болуы тиіс.

ІІрактикалық өзбек тілін оқытудың негізгі мақсаты – студенттердің мектеп бағдарламасы көлемінде қазақ тілінен меңгерілген білім, білік дәрежелерін жүйелі түрде тиянақтап, жазу сауаттылығын, ауызша сөйлеу мәдениетін жетілдіріп, алдағы уақытта өтілетін қазіргі қазақ тілінің теориялық курсын жоғары деңгейде меңгертуге дайындау.

Студенттердің сөздік қорын байыту, мақал-мәтел, тұрақты тіркестерді орынды қолдана білуге дағдыландыру, сөз мағынасын терең түсіне білуге үйрету, сөз тіркесі мен сөйлем қолданыстарын меңгертумен қатар, сауатты жазу, әдеби тілде мәдениетті сөйлей білуге жаттықтыру. Студенттердің тілін дамыту мәселесі курстың барлық саласымен байланысты үздіксіз жүргізіліп отырады. Проблемалық оқыту әдістері негізінде студенттерде шығармашылық ойлау қабілетін қалыптастыру.


  • Әр студенттен белсенділікті талап ету.

  • Үйге берілген тапсырмаларды: жаттығу жұмыстары конспектілерінің дер кезінде орындалуын талап ету.

  • Талдаудың барлық түрін меңгерулерін бақылау.

Қазақ тілі курсында фонетика, лексика және грамматика салаларын қарастырады. Фонетика саласында - дыбыс, буын, үндестік заңы т.б. салаларын толық қамтып, лексика саласында – этимология, семасиология, ономасиология, фразеология т.б. мәселелерді қамтиды.Грамматика саласында – морфология жіне ситаксис тақырыптарын қарастырып, талдау жұмыстарын практика жүзінде іске асырылуы тиіс.





3

Мазмұны

Практикалық сабақ: Бағдарлама бойынша тіл материалдарын өтудің дәстүрлі тәртібі сақталып, ғылыми, жүйелік принциптерімен берілген. Әр бөлімдегі материалдар іштей екшеленіп, іріктеліп, ыңғайына қарай топтастырылып ұсынылған. Мысалы, фонетика, орфография, орфоэпиямен ұштастырылса, синтаксис тыныс белгілерін дұрыс қолданумен қатар берілген.

Тіл дыбыстарының ішінде айтылуы мен жазылуының ерекшеліктері барларына жеке тьоқталған. Мұның ішінде ә, и, ы, і, ю, я сияқты дыбыс әріптерінің дұрыс қолданылу ерекшеліктеріне баса назар аударылған. Алфавиттің тәртібін білу – тізім жасау, әртүрлі сөздіктер пайдалануға үйретуі тиіс. Студенттермен осы бағытта сөздіктер пайдаланатындай практикалық жұмыстар жүргізіледі.

Лексика саласы бойынша студенттің тіл байлығын, ой-өрісін кеңейтуге тікелей қатысы бар тақырыптар, атап айтқанда, сөздің тура және ауыспалы мағыналары, көп мағыналық, омоним, синоним, антоним, тұрақты тіркестер сияқты тақырыптар алынған.

Грамматиканың морфология бөлімінде әр сөз табының грамматикалық категорияларымен қатар олардың мағынасы, қызметі, тұлғалық ерекшеліктері айтылып, сөзжасам мәселесі әр сөз табы құрамында беріледі.

Синтаксис саласы бойынша сөздердің байланысу түрлері мен тәсілдері, сөз тіркесі, сөз тіркесінің құрылысы мен түрлері, мәселелері және жай сөйлем, құрмалас сөйлем мәселелері жан-жақты қамтылған. Қорыта айтсақ, студенттерді тілдік нормаларды сақтап сауатты жаза білуге, әдеби тілде мәдениетті сөйлей білуге дағдыландыру болып табылады.











Пән бойынша барлық материалдарды толық меңгеру

мектеп бағдарламасы көлемінде қазақ тілінен меңгерілген білім, білік дәрежелерін жүйелі түрде тиянақтап, жазу сауаттылығын, ауызша сөйлеу мәдениетін жетілдіріп, алдағы уақытта өтілетін қазіргі қазақ тілінің теориялық курсын жоғары деңгейде меңгертуге дайындау



Емтихан, бақылау тапсырмалары





1

Пәннің аталуы

Өзбек тілінің еміле ережесі.







Қысқартылған атауы

ОТЕЕ 2309







Оқу іс-шаралары

Дәрістер, практикалық, ОСӨЖ, СӨЖ







Семестр

3







Оқытушының Т.А.Ә.

Абатаева Г.







Доцент/ оқытушы:

аға оқытушы







Жұмыс тілі

өзбек







Оқу жоспарымен сәйкестігі

КП таңдау







Оқу түрі/ академиялық сағаттардың саны

Практикалық 45, ОСӨЖ45, СӨЖ45







Еңбек сыйымдылығы

Барлығы 135







Кредиттер/ сынақ бірліктері

3







Модуль аясында оқытуға қабылдау жағдайлары

Пререквизиттер: Өзбек тілінің еміле ережесі.




2

Білім беру мақсаттары

өзбек тіліндегі еміле ережелерді толық білу мақсатында жүргізіледі. Курс бүгінгі күні қолданылып жүрген ана тіліміздің фонетикалық, лексикалық және грамматикалық жүйесін ғылыми теориялық негізде тануды міндет етеді. Студенттер сонымен қатар оқу процесінде қазіргі заманғы лингвистиканың өзекті (актуальды) мәселелерінен де хабардар болуы тиіс.




3

Мазмұны

Практикалық сабақ: Орфоэпиялық, орфографиялық нормаларды толық өту. Фонетикамен дыбыс жүйесі, орфоэпиялық қателерді жібермеу; лексикалогия – сөз, сөздік қор, сөздердің мағыналық реңктерін ажырату, сөзді дұрыс таңдай білу; грамматика сөздің құрамы, сөз тіркесі, сөйлемді тілдік единицалардыжазу,сөйлеу барысында дұрыс қолдана білу.




1

Пәннің аталуы

Өзбек тілінің фонетикасы, лексикасы, грамматикасы







Қысқартылған атауы

ОТҒLG 2309







Оқу іс-шаралары

Дәрістер, практикалық, ОСӨЖ, СӨЖ







Семестр

3







Оқытушының Т.А.Ә.

Абатаева Г.







Доцент/ оқытушы:

аға оқытушы







Жұмыс тілі

өзбек







Оқу жоспарымен сәйкестігі

КП таңдау







Оқу түрі/ академиялық сағаттардың саны

Практикалық 45, ОСӨЖ45, СӨЖ45







Еңбек сыйымдылығы

Барлығы 135







Кредиттер/ сынақ бірліктері

3







Модуль аясында оқытуға қабылдау жағдайлары

Пререквизиттер: Өзбек тілінің фонетикасы, лексикасы, грамматикасы




2

Білім беру мақсаттары

Өзбек тілі курсында фонетика, лексика және грамматика салаларын қарастырады. Фонетика саласында - дыбыс, буын, үндестік заңы т.б. салаларын толық қамтып, лексика саласында – этимология, семасиология, ономасиология, фразеология т.б. мәселелерді қамтиды. Грамматика саласында – морфология жіне ситаксис тақырыптарын қарастырып, талдау жұмыстарын практика жүзінде іске асырылуы тиіс.




3

Мазмұны

Практикалық сабақ: Фонетика, орфография, орфоэпия. өзбек тілінің дыбыстық жүйесі, дыбыстардың айтылуы мен жазылуы туралы жалпы мағлұмат. Алфавит, оның құрамы. Алфавит тәртібін білудің практикалық кажеттілігі. Өзбек тіліндегі дыбыстардың дауысты, дауыссыз болып жіктелуі туралы түсінік. Дауысты дыбыстар. Дауысты дыбыстардың жуан-жіңішке, ашық-қысаң, еріндік-езулік болып жіктелуі. Дауысты дыбыстар, олардың емлесі. Дауыссыз дыбыстар. Лексика. Сөздің тура және ауыспалы мағынасы, сөз мағынасын ауыстырып қолдану жолдары, олардың стильдік ерекшеліктері. Сөздің көп мағыналығы және омоним. Омоним сөздер мен көп мағыналы сөздердің белгілері, айырмашылықтары, оларды ажыратудағы контекстің рөлі, Көркем шығармада омоним мен көп мағыналы сөздердің қолданылу әдісі. Омограф, омофондар жайында түсінік. Синоним, оның ойды көріктендірудегі ролі. Синонимдік қатарлар, олардың қолданылу ерекшеліктері: бірыңғай мүше түрінде, кос сөз түрінде қолданылуы. Синонимдердің белгілі бір контексте бірінің орнына бірі ешбір өзгеріссіз қолданыла беруі мен сөз талғап қолданылатындығы. Антоним, оның коркем шығармада қолданылудағы ерекшеліктері. Мақал мен мәтелдер, афоризмдер. Тұрақты сөз тіркестерінің стильге қатысы. Морфология. Сөз құрамы. Сөздің түбір мен қосымшадан тұратыны. Қосымшалардың түрлері. Жалғау, жалғаудың түрлері (көптік, септік, тәуелдік, жіктік), әр жалғаудың мағынасы, жалғаулардың сөзде алатын орны, жалғанатын сөз таптары, ондағы ерекшеліктері. Жұрнақ, жұрнақтың түрлері. Олардың сөз таптарына қатысы, сөзде алатын орны, атқаратын қызметі, жұрнақтардың құрамы. Жұрнақтардың мағыналары және колданылу ерекшеліктері. Жұрнақтардың ішінде дыбысталуы (айтылуы) мен таңбалануы (жазылуы) бірдей болғанымен, негізгі мағыналары да, туынды мағыналары да бір бірімен байланыспайтын жұрнақтардың бар екендігі. Яғни, омоним жұрнақтардың қолданылу ерекшеліктері. Синтаксис. Синтаксис туралы жалпы түсінік. Синтаксис грамматиканың бір саласы. Синтаксистің негізгі обьектілері. Сөздердің байланысу түрлері мен тәсілдері. Сөздердің қиыса, матаса, меңгеріле, қабыса және жанаса байланыстатындығы Сөздердің жалғау арқылы, орын тәртібі, интонация және шылаулар арқылы бір-бірімен тіркесу кабілеттілігі. Сөз тіркесі туралы түсінік. Сөз тіркесінің түрлері. Есімді және етістікті сөз тіркестерінің ерекшеліктері. Сөз тіркесінің құрылысы. Олардың тұрақты тіркестер мен күрделі сөздерден негізгі айырмашылықтары










Пән бойынша барлық материалдарды толық меңгеру

мектеп бағдарламасы көлемінде қазақ тілінен меңгерілген білім, білік дәрежелерін жүйелі түрде тиянақтап, жазу сауаттылығын, ауызша сөйлеу мәдениетін жетілдіріп, алдағы уақытта өтілетін қазіргі қазақ тілінің теориялық курсын жоғары деңгейде меңгертуге дайындау



Емтихан, бақылау тапсырмалары


1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   13


©netref.ru 2017
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет