Саясаттану пәні және нысаны



Дата07.11.2019
өлшемі16.15 Kb.
Білім берудің мазмұны.
 Саясаттану пәні және нысаны.
     Саясаттану БҰҰ-ның арнайы құрылымдық бөлімі – Юнеско міндетті түрде оқылатын пәндер тізіміне енгізіп бекіткен әлеуметтік-гуманитарлық білім жүйесіндегі маңызды оқу пәні.
     Саясаттану сөзі гректің «саясат» және «ілім» деген сөздерінен шыққан,саясат туралы ғылым дегенді білдіреді.
1.2  Саясаттану пәнінің қызметтері мен әдістері.
     Салыстырмалы,нормативтік,тарихи,жүйелеу,социологиялық әдістердің ерекшеліктері
1.3  Әлеуметтік – гуманитарлық  білім жүйесіндегі саясаттың алатын орны.
     Саясаттану,философия,құқық,тарих,әлеуметтану ылымдарымен қандай қарым-қатынаста болады.
1.4  Әлеуметтану пәні мен қызметі.
    Әлеуметтану қандай ғылымдар қиылысуынан орын тепкен. Әлеуметтану пәнінің өзіндік ерекшеліктері бар.
1.5  Социологиялық зерттеудің методологиясы мен тәсілдері.
    Социологиялық зерттеу тәсілінің өзіндік сипаты . «Әлеуметтік ұғымның мәні».     Социологиялық ыңғай ұғымының ерекшеліктері
1.6   Қазіргі заманғы социологиялық парадигмалар.
     Парадигма ұғымының мәні. ХХ ғасырдың екінші жартысындағы әлеуметтік теориялардың маңыздылығы. П. Сорокиннің интегральды социологиясыеың мәні неде?
1.7   Қоғам әлеуметтік шындық.
     Қоғам қандай құбылыс? Қоғамды зерттеудің қандай ерекшеліктері бар? Қоғам,адам байланысы.
2.1   Әлемдік саяси ой-пікірлер тарихы.
     Ежелгі дүниедегі саяси ойлар тарихының сипаты антикалық дәуір.Ежелгі шығыстағы саяси ойлаудың өзіндік ерекшеліктері.
2.2 ХІХ ғасырдағы еуропалық саяси ойлар.
     Орыс демократтарының саяси дүние танымы. К. Маркс пен Ф. Энгельстің саяси ой пікірге жасаған төңкерісі.
2.3  Қазақстандағы саяси ойлар тарихы.
       Асан қайғының «Жерұйық» идеясыеың маңызы. Қазақтың үштөбе билерінің шешендік өнерінің ерекшелігі.


2.4  ХVIII-XIX ғасырлардағы қазақ ойшылдары.
    Шоқан Уәлихановтың этнография,саясат туралы ой пікірлерінің ерекшеліктері. А. Құнанбаевтың шығармашылығындағы саяси ой пікірлердің маңызы.
2.5 ХХ ғасырдың басындағы саяси ойлар.
    М. Жұмабав пен М. Дулатовтың саяси дүние танымы. А Байтұрсынов пен Ә. Бөкейхановтың қазақ автономиясын құрудағы рөлі.
2.6 Қоғамның әлеуметтік құрылымы.
      Қоғамның әлеуметтік құрылымының ерекшеліктері. Қазақстандағы демографиялық жағдайы. Отбасылық құндылықтарды сақтаудың маңызы.
2.7 Экономика әлеуметтануы.
      Экономиканың өсуіне ықпал ететін фактор. Нарықтық қатынастармен демократиялық принциптердің өзара байланысы. Экономикалық интеграция ұғымының мәні неде?
2.8 Еңбек әлеуметтануы.
      Еңбек әлеуметтануының пәні мен тәсілі. Қоғамдық еңбек бөлінісі туралы ой тұжырымдар. Қоғамның әлеуметтік кәсіби құрылымы. Еңбек бөлінісінің мәні.
2.9  Басқару социологиясы.
   Басқарудың принциптері. Басқару формаларының түрлері. Демократиялық басқарумен тоталитарлық басқарудың ерекшеліктері.Басқаруға қойылатын негізгі талаптар мен міндеттер,оларға қойылатын негізгі талаптар.
3.1  Билік саяси феномен ретінде.
Биліктің мақсаты. Биліктің түрлері.Саяси биліктің маңызы.Билікке жетудің негізгі құралдары.              Ақпараттық және информациялық құралдардың қазіргі кезде алатын орны
3.2  Қазақстандағы  қазіргі кездегі саяси жетекшілік және элитаны қалыптастыру ерекшеліктері.
Саяси элита ұғымы. Саяси элита ұғымының пайда болуы. Саяси элита және нарық.   Қазақстандағы саяси элитаның пайда болуы.
3.3 Биліктің негізгі тұжырымдамалары.
Биліктің қызметі.Биліктің жіктелуі.Саяси билік пен мемлекеттік билік.Саяси биліктің ерекшелігі.
Биліктің тұжырымдамаларының ерекшелігі және маңыздылығы.
3.4  Биліктің легитимділігі.
Легитизм ұғымы.Саяси биліктің пайда болуы. Билік және сайлау
Биліктің демократиялық принциптерге сәйкес келуінің маңыздылығы.

3.5  Қоғамдағы әлеуметтік институттардың маңыздылығы.
Қоғамның әлеуметтік құрылымы. Саяси институттар. Қоғамдағы саяси партиялар. Қоғамның демографиялық ерекшеліктері.
Қоғамның әлеуметтік құрылымының мәні және оның ерекшеліктері.
3.6  Аймақтық әлеуметтану.
Аймақтық әлеуметтанудың экономикадағы маңызы. Аймақтық әлеуметтанудағы демографиялық принциптер.
Аймақтық әлеуметтанудың бөлінуінің негізгі принциптері.
3.7 Саясаттану әлеуметтануы.
Саясаттану әлеуметтануының ерекшеліктері. Саяси мүдде ұғымы. Демократия және оның негізгі принциптері. Саяси биліктің мақсаты. Саясат және қоғам.
3.8  Ұлт және ұлтаралық қатынастар әлеуметтануы.
Қазақстандағы халықтар ассамблеясының маңызы. Ұлт және халық ұғымдарының өзара байланысы. Қазақстан көп этносты мемлекет.
Қазақстандағы ұлтаралық қатынастардың өзіндік ерекшеліктері.
3.9 Білім және ғылым социологиясы.
 Білім және ғылым. Ғылым және техника. Қазіргі кезеңдегі ғылыми дамудың өзіндік ерекшеліктері.Теория  және практиканың өзара байланысы.
Ғылым,білім философиясының,социологиясының ерекшеліктері.
4.1 Қоғамдағы саяси жүйе.
Саяси жүйенің құрылымы, Саяси жүйенің типтері. Қазақстандағы саяси жүйенің жіктелуі.                            Саяси жүйе ұғымы.
4.2 Саяси жүйенің элементтері.
Қоғамдағы саяси жүйенің қызметтері. Саяси жүйенің элементтері. Саяси жүйенің әдістері.                 Саяси жүйенің негізгі міндеттері.
4.3 Мемлекеттік саяси жүйенің басты элементі.
Саяси институттар. Саяси қатынастардың өзара байланысы. Саяси партиялар мен қозғалыстар.                   Саяси жүйенің құрылымы және оның өзіндік ерекшеліктері.
4.4 Саяси элиталар.
Элитаның пайда болуы. Саяси элитаның елді басқарудағы рөлі.Элита және бұқара халық. Элита және нарық. Қазақстандағы саяси элитаның қалыптасуы. Алаш қайраткерлерінің Қазақстанның элитасының қалыптасуындағы алатын орны. Қазіргі замандағы Қазақстандағы элитаның өзіндік ерекшеліктері.

4.5  Саяси идеология.
Идеология және саясат. Идеология және экономика. Идеология және дін. Идеология және халық.  Саяси идеологияның өзіндік ерекшеліктері.
4.6 Саяси жанжалдар.
Дау жанжалдың пайда болуы. Жанжалдың шығу себептері. Жанжалдың түрлері. Жанжалдың қасиеттері. Құқықты жанжалдың өзіндік ерекшеліктері. Қазақстандағы Өтпелі кезеңдегі дау жанжалдар.
4.7 Әлемдік саясат.
Қазақстан БҰҰ-ұйымында. Қазақстанның әлемдік саясатта алатын орны. Қазақтан және Еуроодақ елдері. Қазақстан түрік тілдес елдердің көшбасшыларының бірі.  Қазақстанның Еуразиялық экононмикалық одақтың мүшесі ретінде алатын орны.
4.8  Әлеуметтік жүйелер және жеке тұлға мәселелері.
Жеке тұлғаның әлеуметтенуі. Тұлғаның әлеуметтенудегі құқықтық сананың алатын орны. Жеке адам тұлға мәселесі. Тұлға және қоғам.                                                                                                                                Тұлғаның әлеуметтенуіндегі қоршаған ортаның алатын орны.
4.9а Нарыққа өту кезеңіндегі қоғамның экономикалық құрылымның ерекшеліктері.
Өтпелі кезеңнің өзіндік ерекшеліктері. Нарықтық қатынастардың дамуының басты принциптері. Нарық және бұқара халық. Ұсыныс,сұраныс,тұтыну,бөлісу принциптері. Еңбек өнімділігінің арттыруының жолдары.
4.9б  Дін әлеуметтануы.
Алғашқы қауымдық құрылыстағы діндер. Ұлттық діндер. Дүниежүзілік діндер. Діннің қоғамда алатын орны. Діннің тәрбиелік мәні. Дін және ғылым. Дін және мораль. Дін және нарық. Қазақстан зайырлы мемлекет.
4.9в  Құқық әлеуметтануы.
Құқық әлеуметтануының обьектісі мен пәні. Құқық әлеуметтануындағы социологиялық зерттеулер. Құқық әлеуметтануының негізгі міндеттері мен қызметтері. Азаматтық қоғамдағы алатын орны.
5.1   Саяси режимдер.
Монархиялық басқару және оның түрлері. Тоталитарлық басқару режимі.  Демократиялық басқарудың өзіндік ерекшеліктері.
5.2  Авторитаризмнен демократияға өту жолдары.
Әскери демократиялық форма. Буржуазиялық-либеральдық басқару. Төңкерістік-демократиялық басқару формасының ерекшеліктері.  Авторитаризмнен демократиялық басқару формасына өтудегі өтпелі кезеңнің алатын орны.


5.3  Әлеуметтік-саяси топтар мен этникалық бірлестіктер.

Этностың шығу формасы. Этникалық болмыстың қалыптасуындағы маңызды факторлар. Нәсілдік этникалық шовинистік,нигилистік көзқарастың пайда болуының себептері және оның шешілу жолдары. КСРО кезеңіндегі Қазақстандағы ұлттық мәселе.
5.4  Жеке адам мәдениетінің қоғамдағы рөлі.
Жеке адам және мәдениет. Білімнің мәдениетте алатын орны. Адамның рухани қалыптасуындағы мәдениеттің алатын орны. Жеке адамның қоғамдағы рөлі. Мәдениет және дін.
6.1   Саяси партиялар және партиялық жүйелер.
Саяси партияның пайда болу себептері.Саяси партияның негізгі қызметі. Саяси партиялардың жіктелу түрлері. Саяси партияның басты мақсаттары. Саяси партия мен қозғалыстың өзара байланысы. Саяси партияның мүшелеріне қойылатын талаптар және міндеттер.
6.2  Қоғамдық қозғалыстар және саяси партиялардың арасындағы өзара қарым-қатынас проблемалары.
Парламенттік партия. Авангардтық партия. Комунисттік партия. Қауымдастық партия. Консервативтік партия. Буржуазиялық партия. Бір партия, екі партия, көп партиялық басқару кезеңіндегі туындайтын проблемалардың себептері.
6.3  Халықаралық қатынастар.
Халықаралық қатынастардың өзіндік ерекшеліктері. Дипломатиялық қарым-қатынастардың өзіндік мәні. Халықаралық қатынастардағы ұстанатын негізгі принциптер. Қазақстан әлемдегі барлық ірі халықаралық ұйымдардың белсенді мүшесі.
6.4   Ғаламдық мәселелер.
Ғаламдық мәселелердің пайда болуының себептері. Ғаламдық мәселелерге: соғыс,бейбітшілік,экология,азық-түлік,сауатсыздық, денсаулық секілді өзекті проблемалар жатады.                                                                                                 Ғаламдық мәселелердің шешілу жолдары.

Достарыңызбен бөлісу:


©netref.ru 2019
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет