Силлабус Химия, металлургия және байыту кафедрасында ҚР мемлекеттік жалпы міндетті білім стандарты госо рк 08



жүктеу 327.99 Kb.
Дата24.04.2016
өлшемі327.99 Kb.
: files -> MethodBook
MethodBook -> 1.Әбішев К. А. Философия А., 2006ж. Бөрібаев Т.Қ. Ұлт менталиенті. А.,2002ж
MethodBook -> Рабочая учебная программа Мамандық: 5В070500 Математикалық және компьютерліқ улгілеу Оқу түрі: күндізгі Өскемен Усть-Каменогорск 2013
MethodBook -> Студентке арналған пәннің оқу бағдарламасы
MethodBook -> Жылу техникасы
MethodBook -> Д. Серікбаев атындағы ШҚмту «Көлік және логистика» кафедрасы
MethodBook -> Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі
MethodBook -> «Жалпы инженерлік пәндер» кафедрасы, машинажасау және көлік факультеті
MethodBook -> Ф1 и вкгту 701. 01-01-1-2011
MethodBook -> Ғылым философиясы және тарихы
MethodBook -> Дәріс сабағының құрылымы: Дәріс №1,2 Тақырып




Д.СЕРИКБАЕВ атындағы ШЫҒЫС ҚАЗАҚСТАН МЕМЛЕКЕТТІК ТЕХНИКАЛЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ

Ф1 ШҚМТУ 701.01-01-1-2011


Сапа менеджменті жүйесі

Силлабус

(пәннің оқу бағдарламасы)


бет беттен




Қазақстан Республикасының

Білім және ғылым

министрлігі
Д. Серікбаев атындағы

ШҚМТУ


Министерство

образования и науки

Республики Казахстан
ВКГТУ им. Д. Серикбаева

БЕКІТЕМІН


ТКМ факультетінің деканы

_______А.К. Адрышев

«___»_______2013ж.
МЕТАЛЛУРГИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТЕР ТЕОРИЯСЫ

Силлабус


ТЕОРИЯ МЕТАЛЛУРГИЧЕСКИХ ПРОЦЕССОВ

Силлабус


Мамандық 5В070900 «Металлургия»
Курс -3

Семестр -5

Кредиттер саны -3

Бақылау түрі - емтихан

Лекцилар - 30 сағат

Зертханалық жұмыстар - 15 сағат

СОӨЖ - 45 сағат

СӨЖ - 45 сағат


Өскемен

Усть – Каменогорск

2013
Силлабус Химия, металлургия және байыту кафедрасында ҚР мемлекеттік жалпы міндетті білім стандарты (ГОСО РК 3.08.084-2004) және «Металлургиялық процестер теориясы» пәнінің оқу бағдарламасы негізінде 5В070900 «Металлургия» мамандығының студенттеріне арналып жасалған
Кафедра отырысында талқыланды
Кафедра меңгерушісі Н.А.Куленова
№____ хаттама «___» ____________ 2013 ж.
Тау-кен металлургия факультетінің әдістемелік кеңесінде құпталды
Төрайымы Н.А. Нурбаева
№____ хаттама «____» ___________ 2013 ж.
Құрастырған М.З.Тоғызов

Норма бақылаушысы Т.В.Тютюнькова

ОҚЫТУШЫ ТУРАЛЫ МӘЛІМЕТТЕР ЖӘНЕ КЕЗДЕСУ САҒАТТАРЫ
«Химия, металлургия және байыту» кафедрасы, тау-кен металлургия факультеті

Сабақтарды жүргізетін оқытушы: Тоғызов Мельс Зайнелгабиевич, т.ғ.к.., доцент

Жұмыс телефоны: 540-911

Аудиториялық сағаттар және консультация уақыты: оқытушының сабақ кестесі және жұмыс графигі бойынша.



  1. ПӘННІҢ СИПАТТАМАСЫ, ОНЫҢ ОҚУ ПРОЦЕСІНДЕГІ ОРНЫ



    1. Курстың қысқаша сипатамасы:

«Металлургиялық процестер теориясы» пәнінде металлургияның негізгі ғылыми және тәжрибелік әдістері бойынша теориялық материалдар келтірілген: металдарды алу, бөлу және рафинирлеу сұрақтарының тәжрибенің талаптарын орындау және ғылыми зерттеулерді жүргізу жөнінде термодинамика, кинетика, химиялық және фазалық тепе-теңдік негіздері.

Пәнді игеру кезінде студенттер күйдіру және балқыту пештеріндегі жұмыстық атмосферасының сипаттамасының тотықтыру-тотықсыздандыру номограммаларын пайдаланады және өнімнің бағдарланған шығымы мен тазалық дәрежесін алу үшін үрдісті жүргізудің оптималды параметрлерін таңдайды.


    1. Пәнді оқытудың мақсаты мен міндеттері

Металлургиялық процестердің теориясын меңгеру арқылы технологиялық процестерге талдау жасау және сипаттама беру. Металлургиялық агрегаттарда жүретін физикалық процестерге және химиялық реакциялардың бағытына, жылдамдығына әсер ету арқылы қажетті сападағы өнім алуды меңгеру.



1.3 Пәнді оқудың нәтижелері

Білім: Оқушы білуі тиіс:

- Химиялық реакциялар жүретін металлургиялық жүйелерге қатысты физикалық химия заңдылықтарын біледі.

- Пирометаллургиялық және гидрометаллургиялық сұлбалар бойынша металдарды алуда, бөлуде және тазартуда компоненттердің өзара әрекеттесуінің термодинамикалық заңдылықтарын біледі.

- Күйдірудің, балқытудың, химиялық қосылыстардың түзілу және ыдырауы кезінде жүретін тотығу-тотықсыздану процестерінде өзара әрекеттесудің теориялық негіздерін, ерітінділеудің және металдық, қождық және штейндік фазалардың арасындағы әрекеттесулердің негіздерін біледі.

- Металлургиялық жүйелердің күй диаграммалары негізінде булану, конденсациялану, балқибөліну және рафинирлеу әдістерін түсіндіру.

Дағдылар: Оқушы төмендегілерді істей алуы тиіс:

- Әртүрлі технологиялық үдерістердің материалдық, стехиометрлік, электрондық эквиваленттік баланстарын құрай білу;

- Үдерісті басқарудың техникалық регламентін орындау, химиялық үдерісін бағалай білу; құрамның тепе-теңдік неіздеріндегі есеп бойынша үдерістің селективтілігін, көздеген мақсатқа жету мүмкіндігін болжай білу,

- Нақты зерттеулерге қатысты технологиялық үдерістерді зерттеу әдістерін таңдай білу;

- Алынған материалды өңдей білу; әдебиеттегі мәліметтер негізінде қорытынды жасай білу; Заманауи акпаратты технологияның жетістіктерін пайдалана отырып, библиографиялық жұмыстар жүргізу;
Құзыреттілігі: Оұушы төмендегіге құзыретті болуы тиіс

- Минералды шикізаттан өнімді рафинациялай бөліп алу кезінде химиялық тепе-теңдік заңдылықтарын, күйдің фазалық диаграммасын пайдалана отырып үдерістің сандық көрсеткіштерін есептей білу;

- Ғылыми әрекеттің бар түрін ұйымдастырып жоспарлай білуі керек

-Металлургиядағы технологиялық үдерістерді зерттеуге қажетті алдыңғы қатарлы ғылыми тәсілдерді техникалық құрал жабдықтарды қолдана білу;

-Металлургиялық үдерістерге қатысты ғылыми зерттеу және иновациялық қызметін білу.
1.4 Курстың пререквизиттері
«Металлургиялық процестер теориясы» пәнін оқу үшін студенттер «Химия», «Физикалық және коллоидты химия», «Материалтану», «Металлургиялық жылутехникасы» пәндерінен алған білімдерін қолдануы қажет.


    1. Курстың постреквизиттері

«Металлургиялық процестер теориясы» пәнінен алған білімдерін студенттер «Қара және түсті металдар мен қорытпаларды өндіру технологиясы», мамандық пәндерін оқығанда қолданады.



Курс көлемі: лекциялар 30 сағат, зертханалық сабақтар 15 сағат, СОӨЖ 45 сағат, СӨЖ 45 сағат.

2 лекциЯЛЫҚ САБАҚТАРДЫҢ МАЗМҰНЫ


2.1 Кіріспе. Металлургиялық процестер теориясы пәні. Кен және металдарды, металлургиялық процестерді классификациялау – 2 сағат

2.2 Кристалдану және балқыту – 2 сағат

2.3 Булану және конденсациялық процестерінің теориялық негіздері – 2 сағат

2.4 Оксидті балқымалардың құрылымы мен қасиеттері – 2 сағат

2.5 Тотығу-тотықсыздану процестерінің негіздері – 2 сағат

2.6 Сульфидтерді қайта өңдеудің теориялық негіздері – 2сағат

2.7 Галогендердің қатысуымен болатын процестердің негізі – 2 сағат

2.8 Сулы ерітінділерде тұздардың ерігіштігі – 2 сағат

2.9 Алмаса ерітінділеу процесінің термодинамикасы және ерітіндіден қиынеритін қоспаларды бөліп алу – 2 сағат

2.10 Ерітінділердің өзгерген электрохимиялық потенциалдары мен гидрометаллургиялық процестер термодинамикасы – 2 сағат

2.11 Металдарды ерітінділеу және ерітіндіден тұндыру процестерінің механизмі мен кинетикасы – 2сағат

2.12 Экстракция процестерінің негізі – 2 сағат

2.13 Ионалмасу процесінің негіздері – 2 сағат

2.14 Сулы ерітінділердің электролизі – 2 сағат

2.15 Балқытылған тұздардың электролизі – 2 сағат
3 ЗЕРТХАНАЛЫҚ ДӘРІСТЕРДІҢ ТАҚЫРЫПТАРЫ

4 «МЕТАЛДАРДЫ АЛУ, БӨЛУ ЖӘНЕ ТАЗАРТУ ПРОЦЕСТЕРІНІҢ МЕТАЛЛУРГИЯЛЫҚ ЕСЕПТЕУЛЕРІ» ТАҚЫРЫБЫНДА КУРСТЫҚ ЖҰМЫС




Апта

Бөлімдердің мазмұны

Балл саны

1

Металдарды ерітінділеу

10

2

Ерітінділер термодинамикасы

10

3

Электрохимиялық жүйелердегі тепе-теңдік

5

4

Сулы ерітінділердегі фазалық тепе-теңдік

10

5

Сулы ерітіндіден экстракциялау

5

6

Сүльфидтерді күйдіру және шала балқыту(жентектеу)

5

7

Металлургиялық балқымалардың термодинамикалық сипаттамалары

10

8

Металлотермиялық тотықсыздандырудың автогендігі

5

9

Металлургиялық процестерге вакуумның әсері

5

10

Металлургиялық процестердің кинетикасы

5

11

Жоғары температурадағы газ атмосферасының құрамы мен қасиеттері

6

12

Металлургиялық балқымаларда фазалық тепе-теңдік

6

13

Карботермиялық тотықсыздандыру

6

14

Сұйық-бу фазалық тепе-теңдігі

6

15

Конденсацияланған жүйелердегі фазалық тепе-теңдік

6

5 БІЛІМДІ БАҒАЛАУ МӘЛІМЕТТЕРІ


Пәнді оқу барлық өткен материалдарды қамтитын тест түріндегі емтиханмен аяқталады. Емтиханға жіберудің міндетті шарты бағдарлама бойынша барлық тапсырмаларды орындау.

Зертханалық жұмыстарды қорғау қажет, ал қорытынды бағаны шығарғанда 2 кезеңдік бақылау кезінде алған бағалар ескеріледі.

Қорытынды бағаға кіреді:

- ағындық бақылау – 40 %

- кезеңдік бақылау – 20 %;

- емтихан – 40 %.

Пән бойынша балдар қосындысы 100.

Бағалар жүйесі келесідей:




БАҒА

Кәдімгі бавға

Әріппен

Цифрмен

% бойынша

цифрмен

өтежақсы

А

95 - 100

4,0

А -

90 - 94

3,67

жақсы

В +

85 - 89

3,33

В

80 - 84

3,0

В -

75 - 79

2,67

қанағаттанарлық

С +

70 - 74

2,33

С

65 - 69

2,0

С -

60 - 64

1,67

Д +

55 - 59

1,33




Д

50 - 54

1,0

қанағаттанарлықсыз

F

0- 49

0

6 КУРС САЯСАТЫ


Сабақтарға келу міндетті түрде және олар балдармен бағаланады. Балдармен бағаланатын жұмыстарды (коллоквиумдар, есептер, курстық жұмыстар) белгіленген уақытта тапсыру қажет. Уақытында өткізілмеген жұмыстардың бағасы 20%-ға кемітіледі.

Семестрдің аяғында 50 балдан кем алған студент емтиханға жіберілмейді.




  1. ЛЕКЦИЯЛАРДЫҢ ӘДІСТЕМЕЛІК НҰСҚАУЛАРЫ

Үйге тапсырма: әр тақырып бойынша – глоссаридың әр сөзі бойынша түсінік беру





Рет№№


Тақырып

Дәріс мақсаты

Лекция жоспары (лекциялардың қысқаша мазмұны)

Глоссарий

Оқушы білу керек

Әдебиеттер

1

2

3

4

5

6

7

1

Кіріспе. Металлур-гиялық процестер теориясы пәні. Кен және металдар-ды, метал-лургиялық процестер-ді жіктеу.

Пән туралы түсінік беру. Металлургия-лық процестер теорясы пәні-нің металургия технологиясында алатын орны туралы түсінік беру.

Металлурогиялық процестер теориясы пәнінің негізі мен тапсырмалары. Кен және металдардың классификациясы. Метал алудың негізгі әдістері.Металлургия-лық процестер класси-фикациясы. Теорялық және тәжрибелік метал-лургияның даму про-цесінде отандық ғалымдардың ролі.

Кен, метал, жіктеу, пи-рометаллур-гия, гидро-металлургияэлектрометал-лургия, авто-гендік про-цестер, суль-фидтер ок-сидтербалқы-ма, ерітінді, қож, штейн, шпейза.

Металдар-дың қосы-лыстағы түрлерін. Пиро- және гидрометаллургиялық процестер-дің айырма-шылығын.

[1,2]

с.6-14


1

2

3

4

5

6

7

2

Кристал-дану және балқыту.

Металдарды және оның қосылыс-тарын балқытып алу туралы түсінік беру. Метал-дарды тазарту әдістерін білу

Бір, екі және көп компонентті жүйедегі балқыту және крис-талдану термодинами-касы. Теңдік және тиімділік коэффи-циенттері туралы. Ликвация. Балқыту және кристаллидану процестерінің кинети-касы. Фазалардың қабаттарға бөліну процестернің жыл-дамдығы. Стокс формуласы. Таза металдар алу процестері.

Тепе-теңдік коэффициенті, ликвация, кинетика, зоналық және бағыттал-ған балқыту, монокрис-тал.

Тепе-тең-дік коэф-фициентін анықтау, Фазлардың бөліну жылдамдығына сыртқы факторлар-дың әсері, Стокс фор-муласы, металдар-ды тазарту әдістері.

[2,4]

3

Булану және конденса-циялық процестерінің теориялық негіздері

Булану және конденсация процестері-нің метал-лургиялық процестерде қалай қоланатынын айқындау.

Бір және көп компонентті жүйе-дегі булану процес-терінің термодина-микасы. Бір, екі және көп компонентті жүйедегі конденса-ция. Булану және конденсация процес-терінің механизмі мен кинетикасы. Дистил-ляциялық және ректи-фикациялық процес-тер негіздері. Транс-портты реакциялар-дың негіздері.

Булану, конденса-ция, бу, қа-ныққан бу, қанықпаған бу, аса қыз-ған бу, аса қыздыру, аса суыту, азеотропы қоспа, тұ-рақты газ, бу қисығы, сұйық қисығы, флегма.

Булану және конденса-ция про-цестерінің механизмі мен кине-тикасын, буланудың сыртқы қысымға тәуелділі-гін

[2,4]

4

Оксидті балқыма-лардың құрылы-сы мен қа-сиеттері.

Қож балқыма-ларының түзілуі мен қасиеттері туралы түсінік алу

Қождардың химиялық сипаттамасы. Оксидті балқымалардың моле-кулярлық және иондық құрылыс теориясы. Қож компоненттерінің активтілігі. Екі және үш компонентті қож жүйесінің күй диаграм-масын талдау. Қождың қасиеттері балқу тем-пературасы, жылу жә-не электр өткізгіштігі, тұтқырлығы, беттік тар

Оксидті балқымаларқож, моле-кулярляқ және ион-дық теория, компонент активтігі, қождың қасиеттері, жылу және электр өткізгіштік, тұтқырлық

Қождың қасиеттері, күй диаграммаларын талдау, активтікті анықтау әдістері.

[2,4]

1

2

3

4

5

6

7

5

Тотығу-тотықсыздану процестерінің негіздері

Тотығу-тотықсыздану процестерінің негіздерімен танысу

Тотықтар диссоциа-циясы. Тепе-теңдік қысымдағы оттегінің температураға тәуел-ділігі. Оксидтердің түзілуінің стандартты бос энергиясы. Ерітін-ділер жүйесіндегі ок-сидтердің диссоциа-циасы. Металдарды оттегінен тазарту тео-риясы.. Көміртегінің тотығу процесінің термодинамикасы және көміртегінің су буымен әрекеттесуі. Металдар мен көміртегінің тоты-ғуының механизмі мен кинетикасы.

Диссоциа-ция, термо-динамика, кинетика, металлотер-мия, ерітін-ді жүйесі, тотықсыз-дандыру қабылеттілі-гі, қатты көміртегі, тотықсыздану,

Оксидтер-дің диссо-циациясы, Будуар-Бэлл реакциясы, тотықсыз-дану тео-риясы, металдар мен көмір-тегінің то-тығу про-цесінің механизмі мен кинетикасы.

[2,4]

6

Сульфид-терді қайта өң-деудің теориялық негіздері

Сульфидтер мен сульфат-тардың түзілу мен диссоциа-ция термоди-намикасы жә-не теориясы негізінде сульфидтерді қайта өңдеу процестерімен танысу

Сульфидтер мен сульфаттардың түзілу және диссоциациялану термодинамикасы. Me-S-O фазалық тепе –тең-дік диаграммасы. Сульфидтердің түзілуі мен диссоциациясы-ның механизмі мен кинетикасы. Сульфид-тердің тотығуының адсорбциялық меха-низмі. Сульфидтердің тұтану температурасы.

Реакцион-ды және концентрационды балқыту, фазалық тепе-теңдік диаграмма, сульфидтерді күйдіру және балқыту, автогендік процестер.

Реакцион-ды және концентра-ционды балқыту негіздерін, Фазадық тепе-теңдік диаграмма-сынаталдау жасап, металлургиялық про-цестерге қолдану.

[2,4].

7

Галоген-дердің қатысуы-мен бола-тын процестердің негізі

Галоген-дердің қатысуымен жүретін процестердің негізін түсіну

Галогендердің түзілуі мен диссоциациясы-ның термодинамикасы. Хлорлау. Галогендер-дің түзілуі мен дис-социациясының механизмі мен кинетикасы.

Галогендер, хлорлау,

Галоген-дердің түзілуі мен диссоциа-циясының механизмі мен кинетикасы.

[4]



1

2

3

4

5

6

7

8

Сулы ерітінді-лерде тұздардың ерігіштігі

Гидрометал-лургияда қолданылатын еріткіштер және ерітінді-лердің түзілу заңдылықта-рымен танысу

Гидрометаллургиялық процестердің класси-фикациясы. Гидроме-таллургияда қолданы-латын реагенттер Шикізатты ерітінді-леуге дайындау. Қатты және сұйықты бөлу, сусыздандыру. Ерігіш-тіктің температураға тәуелділігі. Иондар гидротациясы. Қанық-паған, қаныққан, аса қаныққан ерітінділер. Ерітіндіден кристал-дану термодинами-касы. Кристал түзілу механизмі мен кинетикасы.

Гидрометаллургия, еріткіш, ерітінді, қаныққан, қанықпаған ерітінді, гидротация, кристалда-ну

Гидрометаллургияда қолданыла-тын еріт-кіштерді, ерітінділер-дің түрле-рін, крис-талдардың түзілу заңдылық-тарын.

[3]


9

Алмаса ерітінді-леу проце-сінің тер-модинамикасы және ерітінді-ден қиын еритін қоспалар-ды бөліп алу

Студенттерді алмаса ері-тінділеу прцесінің заңдылық-тарымен таныстыру

МеА-ерітінді жүйе-сіндегі тепе-теңдік. Алмаса ерітінділеу термодинамикасы және металдарды ерітіндіден қиын еритін қоспа түрінде бөліп алу. Металдарды тұндыру және ерітінділеуде комплекс түзілудің ролі.

Ерітінділеу, металдарды тұндыру, комплексті қосылыстар.

Металдар-ды ерітін-діден бөліп алу тәсілдерін

[3]


10

Ерітінді-лердің өзгерген электрохимиялық потенциалдары мен гидрометаллургия-лық про-цестер термодинамикасы

Студенттерді ерітіндінің электрохимиялық потенциа-лын өзгерте ерітінділеу процестерімен таныстыру

Тотығу-тотықсыздану потенциалының ерітінділеу процесін-дегі ролі және таби-ғаты. Электрхимиялық потенциалдың ерітін-дідегі заттардың қас-иеттеріне, темпера-тураға және ерітіндінің активті концентрация-сына тәуелділігі. Нернст теңдеуі. Пурбэ диаграммасы.

Тотығу-тотықсыз-дану потенциалы активті концентра-ция, рН, цементтеу.

Ерітіндінің электрхи-миялық по-тенциалын, Нернст теңдеуін, Пурбэ диаграм-масын құруды

[3]



1

2

3

4

5

6

7

11

Металдар-ды ерітін-ділеу және ерітіндіден тұндыру процестерінің механизмі мен кинетикасы

Ерітінділеу және металдар-ды ерітіндіден тұндырудың механизмі мен кинетикасы туралы жалпы ұғым беру.

Ерітінділеу кезінде массаалмасудың жалпы теңдеуі. Ерітінділеу процесінің кинетикалық және диффузялық аумақтарда жүруінің заңдылықтары. Ерітінді-леу кинетикасы мен реакция ретін анықтау әдістері. Әртүрлі фак-торлардың гидрометал-лургиялық процестердің жылдамдығына тигізе-тін әсері. Сульфидті күкіртті тотықтыру процесінің механизмі. Цементация механизмі мен кинетикасы. Бактерияларды қолданып ерітінділеу.

Кинетика-лық және диффузия-лық аумақ, реакция реті, цементация, процесс жылдамдығы бактерия.

Процесс жылдамды-ғы мен реакция ретін анық-тауды, реак-ция жылдам дығына әр-түрлі фак-торлардың әсерін

[3]


12

Экстрак-ция процестерінің негізі

Экстракция процестері туралы ұғым

Сулы ерітінділерден металдарды экстрак-циялық бөлудің жалпы жағдайлары. Экстрак-циялық процестердің негізгі типтері. Катион-алмасу және анионал-масу экстракциясының термодинамикасы. Әртүрлі факторлардың таралу коэффициентіне әсері. Селективті және коллективті экстракция.

Экстракция, селективті, коллективті, экстрагент, экстракт, рафинат, Синегерттік эффект, таралу коэффициенті.

Экстракциялау процесі-нің реагент-тері мен өнімдерін, таралу коэффициентінің таби-ғатын, Экс-тракциялау процестері-нің меха-низмдерін.

[3]


13

Ионалмасу процесінің негіздері

Ионалмасу прцестерінің гидрометаллур-гияда қолдануымен танысу

Сорбенттердің жікте-луі. Ион алмасу тепе-теңдігі, таралу коэф-фициенті, бөліну коэффициенті. Ион алмасу процесінің механизмі мен кинетикасы.

Сорбент, бө-ліну коэф-фициенті, таралу коэф-фициенті, гельді және кабыршақты кинетика.

Сорбенттердің жікте-луін, Ион алмасу процестері-нің техника экономика-лық артық-шылықта-рын

[3]




1

2

3

4

5

6

7

14

Сулы ері-тінділердің электролизі

Электролиттердің қасиеттері және электрод-тық процестер-дің кинетикасы туралы түсінік беру.

Химиялық поляриза-ция, Леблан заңы. Концентрациялық поляризация. Адсорбцияның поляризацияға ықпалы. Катодтық процестер. Анодтық процестер.

Поляризация, адсорбция, катодтық процесс, анодтық процесс, металдардың анодтық еруі.

Химиялық және кон-центрация-лық поля-ризацияны, Электрод-тық процестерді


[3]


15

Балқытыл-ған тұздардың электролизі

Балқытылған тұздарды электролиздеу негізімен таныстыру

Балқытылған тұздардың қасиеттері мен табиға-ты. Электродтық потен-циалдар. Ыдырау кер-неуі. Электрохимиялық қатар. Балқытылған тұздарды электролиз-деу кезіндегі тоқ бойынша шығым.

Электродтық потенциал, электрхимиялық қатар, тоқ бойынша шығым

Балқытыл-ған тұздар электролизі жүруінің заңдылықтарын

[3]


8 ЗЕРТХАНАЛЫҚ ЖҰМЫСТАРДЫ ОРЫНДАУДЫҢ ӘДІСТЕМЕЛІК НҰСҚАУЛАРЫ




Тақырыбы

Мақсаты

Сұрақтар

Тәжрибе

Әдебиеттер

1

2

3

4

5

1 Металлургия-лық зертханада қауыпсыздық ережелері

(1 сағ.)


Металлургиялық зертханада тәжрибе жасағанда студенттердің қауыпсыздығын қамтамасыз ету

1 Электр қондырғы-ларымен жұмыс істеу қауыпсыздығы

2 Гидро және пиро-металлургиялық тіз-бектерде химиялық реактивтермен жұ-мыс істеу ережелері






Зертхана-дағы қауіпсіздік ережелері

2 Тәжрибе жүргізуге және нәтижелерін өңдеуге метрология-лық талаптар (1 сағ.)

Тәжрибе нәтижелерінің дұрыстығы

Өлшеулурдегі қателіктер мен белгісіздіктердің физикалық мәні

Өлшеу нәтижелерінің белгісіздігін есептеу




3 Гетерогенді жүйеде қосылыс-тардың түзілуі мен диссоциа-циясы процесте-рінің термиялық сипаттамаларын зерттеу № 1 зертханалық жұмыс (2 сағ.)

Термодинамикалық анықтамаларды қолданып карбо-наттардың түзілуі мен диссоциациясы мысалдарында энтальпиялық және энтропиялық фактор-лардың ролін бағалау

1 СаСО3 ыдыра-ғанда энтальпияның өзгеруінің физикалық мәні

2 СаСО3 ыдырау реакциясының энтропиясының физикалық мәні

3тәуелділігі


Темкин-Швар-цман әдісімен кальций карбо-натының ыды-рау реакция-сыныың ; және есептеу

[2] 95-100б, [10]

1

2

3

4

5

4 Кальций карбонатының ыдырау процесін зерттеу. № 1 зертханалық жұмыс

(2 сағ.)


СаСО3 ыдырау реакциясының термодинамикалық сипаттамаларын анықтау

1 СаСО3–тің дис-социация серпім-ділігі

2 Тәжрибе нәти-желері бойынша ; және анықтау



Тәжрибе нәтижелерін өңдеп, тәуелділігін алу

[2] 95-100 б., [10]

5 Ағындық бақылау. Зетханалық жұмысты қорғау. (2 сағ.)

3 тақырып бойынша білімді бақылау.

1 СаСО3 ыдырау процесіне Ле Ша-телье принципінің қолданылуы.

2 Зерттелетін жүйе-ге Гиббстың фаза-лар ережесінің қолданылуы.



Нәтижелерді әртүрлі қосы-лыстардың МеСО3;МеSО4; МеmОn түзілуі мен ыдырауы-ның мысалда-рында қолдану


[2].95-100 бет, [10]

6 Кен шикізатын күйдіргенде қосылыстардың диссоциациясы мен түзілуінің кинетикасы.

№ 2 Зертханалық жұмыс. (2 сағат)



1 Диссоциация (түзілу) үрдістері-нің жылдамдығына әртүрлі факторлар-дың әсерін бағалау.

2 Кальций кар-бонатының ыды-рау жылдамды-ғының шектеуші факторын бағалау



1 Зерттеген жүйеге Аррениус теңдеуін қолану

2 СаСО3-тің ыдырау мысалында молекулярлық диффузия теңдеуін қолдану (Фиктің бірінші заңы).



Кальций карбонаты-ның ыдырауы реакциясының жылдамдығы-ның кинетика-сын есептеу-дің негзгі формулалары

[2]. 50-55 б,

113-117 б,

175-182 б.

[10]


7 Карбонаттардың диссоциациясының кинетикасын зерттеу

№ 2 зертханалық жұмыс (2 сағат)



СаСО3 ыдарау реакциясы жылдамдығының константасының температураға тәуелділігін зерттеу.

СаСО3 ыдырау үрдісінің белсен-діру энергиясын бағалау. № 2 зертханалық жұмысты қорғау

СаСО3 ыды-рауының жыл-дамдық конс-тантасы мен белсендіру энергиясы

[2] 113-117 б. [10]

8 Қалайы-қор-ғасын жүйесін термиялық талдау

№ 3 зертха-налық жұмыс (2 сағат)



Термиялық талдау әдісін үйрену

1 Байқау-термиялық және дифферен-циалды– термиялық талдау

2 Pb - Sn жүйесіне Гиббс ережесін қолдану



Алғашқы кристалдар мен эвтекти-каның мөлше-рін графо-аналитика-лық есептеу.

[4]

1-ші тарау, §§ 1 – 6, 19-41б, [10]



9 Кезеңдік бақылау.

№ 3 зертханалық жұмысты қорғау (1 сағат)



1 «Фазалық тепетең-дік» тақырыбы бой-ынша білімді бағалау


1 Pb– Sn диа-граммасында лик-видус және солидус сызықтары.

2 Эвтектикалық өзгерістің мәні




Кристалдар мен эвтекти-каның мөлше-рін графо-аналитикалық есептеу.

[4]

1-ші тарау, §§ 1 – 6, 19-41б, [10]



9 СОӨЖ ОРЫНДАУДЫҢ ӘДІСТЕМЕЛІК НҰСҚАУЛАРЫ




№№


Тақырып

Дәріс мақаты

Жұмыс мазмұны

Жаттығулар

Әдебиеттер

1

Термодинамика-ның бірінші заңын металлур-гиялық үрдістер реакцияларына қолдану.

Химиялық реакциялардың жылу эффектісін есептеу арқылы газ фазасының парциадлы қысымын анықтау

Тақтада оқытушының көмегімен есептер шығару

Аудиторияда өздігімен оқытушының бақылауымен есептер шығару.

[5,6]


2

Балқыту, кристалдану, булану және конденсация үрдістері

Берілген үрдістер бойынша веакция тепе-теңдігін анықтап, өнімдердің шығымын анықтау.

Тақтада оқытушы-ның көме-гімен есептер шығару

Аудиторияда өздігімен оқытушының бақылауымен есептер шығару.

[5,6]


3

Металлургия-лық қождар мен штейндер. Фазалық күй диаграммалары

Күй диагараммаларын қолданып балқымалар-дың шығымы, фазалар-дың құрамы мен тепе-теңдіктегі мөлшерін анықтау

Тақтада оқытушы-ның көмегімен есептер шығару

Аудиторияда өздігімен оқытушының бақылауымен есептер шығару.

[5,6]


4

Гомогендік және гетерогендік жүйелердегі тепе-теңдік

Гомогендік және гете-рогендік үрдістердің реакцияларының те-пе-теңдік тұрақтыла-рын есептеуді үйрену

Тақтада оқытушы-ның көмегімен есептер шығару

Аудиторияда өздігімен оқытушының бақылауымен есептер шығару.

[5,6]

10 СӨЖ ОРЫНДАУДЫҢ ӘДІСТЕМЕЛІК НҰСҚАУЛАРЫ




Тақырып

Мақсаты

Жаттығулар

Әдебиеттер

1 «Метаалургиялық жүйелерде термодинамикалық талдау» тақырыбы бойынша негізгі және қосымша әдебиеттермен жұмыс істеу

Пиро- және гидрометал-лургиялық сұлбалар бойынша жүйелерде термодинамикалық сипаттамалардыталдау және есептеу әдістерін бекіту

Берілген тапсырмалар бойынша есептер шығару.

[5]


2 1, 2, 3 зертханалық жұмыстар бойынша қорытанды есептерді дайындау

Зертханалық жұмыстар бойынша теориялық және эксперименталдық материалдарды қорғауға дайындау

Зертханалық жұмыс-тарды әдістемелік нұсқаулардың талабы бойынша дайындап жазу, бақылау сұрақтарына жауаптар жазу

[5]


3 Пиро- және гидрометаллургиялық сұлбалар бойынша реакциялардың стехиометриялық және эквиваленттік баланстарын құру

Металлургиялық реакциялардың теңдеулері бойынша есептеулерді жүргізуді үйрену

Берілген тапсырмалар бойынша есептер шығару.

[8]


4 Жоғары температуралы газ фазасының құрамы

Металлургиялық жүйелерде химиялық тепе-теңдікті бағалау жөнінде лекциялық материалдарды бекіту

Берілген тапсырмалар бойынша есептер шығару.

[5]


5 Металлургиялық жүйе-лердің тепе-теңдік фазалық диаграммасы бойынша есептеулер

Күй диаграммасы бойынша компоненттерді бөлу мүмкіндігін анықтау

Берілген тапсырмалар бойынша есептер шығару.

[15]


6 Курстық жұмыс бойынша есептеулер жүргізу

Металлкргиялық процес-тер теориясы негіздерін есептерді шығару мысалдары бойынша қалыптастыру

Курстық жұмыстың есептеулері мен кредиттерді орын-даудың нәтижелерін уақытында тапсыру

КЖ әдісте-мелік нұсқау-лықтар

ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ


Негізгі

1 Тоғызов М.З. Металлургиялық процестер теориясы. Лециялар курсы: Өскемен, ШҚМТУ, 2010ж.

2 Рыженков Д. И., Арсентьев П. П., Яковлев В. В. и др. Теория металлур-гических процессов. - М.: Металлургия, 1989, 391с.

3 А.Н.Зеликман, Г.М.Вольдман, Л.В.Беляевская Теория гидрометаллургтчес-ких процессов. М., Металлургия, 1983, с.

4 Погорелый А. Д. Теория металлургических процессов. - М.: Металлургия, 1971, 503с.

5 Казачков Е. А. Расчеты по теории металлургических процессов. - Л.: Химия, 1983, 220с.

6 Лукашенко Э.Е., Погодаев А. М., Сладкова И. А. Сборник примеров и задач по теории процессов цветной металлургии.- М.: Металлургия, 1973,-174 с.

7 Гальнбек А.А., Шалыгин Л.М., Шмонин Ю.Б. Расчеты пирометаллургических процессов и аппаратуры цветной металлургии. – Челябинск: Металлургия, 1990. -448с.

8 Экспериментальные работы по теории металлургических процессов: Уч. пособие для вузов. /П.П. Арсентьев, С.Н. Падерин и др. –М.: Металлургия, 1989, -288с.

9 Тоғызов М.З. Металлургиялық процестер теориясы. Металлургия мамандықтарының студенттеріне арналған курстық жұмыстарды орындаудың әдістемелік нұсқаулықтары. - Өскемен: ШҚМТУ, 2010. – 26 бет.

10 Тоғызов М.З. Металлургиялық процестер теориясы. Металлургия мамандықтарының студенттеріне арналған зертханалық жұмыстарды орындаудың әдістемелік нұсқаулықтары. - Өскемен: ШҚМТУ, 2006.
Қосымша
11 Пазухин В. А., Фишер А. Я. Разделение и рафинирование металлов в вакууме. - М.: Металлургия, 1969, 203с.

12 Минаев Ю.А., Яковлев В.В. Физико-химия в металлургии. –М.: МИСиС, 2001, -320с.

13 Копылов Н.И., Лата В.А., Тогузов М.З. Взаимодействия и фазовые состояния в расплавах сульфидных ситем/ ВКГТУ, Усть-Каменогорск.-Алматы:Гылым,2001.-438с

14 Владимиров Л.П. Термодинамические расчеты равновесия металлургических реакций. –М.: Металлургия, 1973

15 Захаров А.М. Диаграммы состояния двойных и тройных систем. Уч. пособие для вузов. –М.: Металлургия, 1990, -240с.

16 Термодинамические свойства неорганических веществ. Справочник под редакцией А. П. Зефирова. Атомиздат, 1986, 350с.

17 Крестовников А. Н. и др. Справочник по расчетам равновесий металлургических реакций. - М.: Металлургия, 1983, 560с.

18 Уикс К. Е., Блок Ф. Е. Термодинамические свойства 65 элементов, их оксидов и нитридов. - М.: Металлургия, 1985, 320с.



19 Барон Н. М. и др. Краткий справочник физико-химических величин. - Л.: Химия, 1983, 182с.

20 Реутова Г.А., Тоғызов М.З. Түсті металлургия терминдерінің орысша-қазақша түсіндірме сөздігі. – Өскемен: ШҚМТУ, 2010ж.



©netref.ru 2017
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет